Witte kluifzwam (Helvella crispa) een bijzondere zwam

Een bijzondere zwam had ik ontmoet en dat was de Witte kluifzwam (Helvella crispa).Echt een bijzondere zwam. Want deze lijkt op een kluif wat de naam dus zegt. Foto's zijn wellicht niet zo goed maar ik kan heel slecht door mijn knieën gaan en probeerde het nu op ander manier.  

Deze paddenstoel of wam is een schimmel uit de familie Helvellaceae en heeft  een vruchtlichaam van vijf tot vijftien centimeter groot. De hoed is drie tot zes centimeter en meestal zadelvormig. De hoed bestaat uit twee of drie lobben. De bovenzijde van de hoed is vuilwit tot crème-oker gekleurd. 

Het had die nacht ook hard en veel geregend en ze waren al een beetje aan het vergaan. Maar toch waren er enkele die ik toch wel kon fotograferen. Deze hieronder was nog in een wat jongere stadia al was de grond behoorlijk nat.

 Hoewel de meeste kluifzwammen ook wel echte opruimers worden genoemd, zijn gaan ze soms een symbiose aan met bepaalde boomsoorten. De steel vond ik er wel heel bijzonder uitzien en deze wordt zo een 4 tot 13 centimeter hoog en is hol en gegroefd met een doorsnede tot 5 cm. 

Toch wel een wonder te noemen dat zo een zwam in deze vorm kan groeien. 

Maar denk er om deze niet eetbaar is en zelfs giftig te noemen. Al schreef en zei men vroeger in enkele voedingsboeken dat deze wel eetbaar zijn maar het geeft je echt flinke darmontstekingen en andere ingewandsstoornissen. 

Dus gewoon ervan genieten gaan als je deze ziet maar hen NIET plukken gaan.

Bedankt voor je bezoek en het bekijken van de fotografie en ook bedankt als je een reactie zal plaatsen. Tevens bedank ik ook iedereen hierbij die ook eens de oude blogs lezen en daarop hebben gereageerd. 

Fotografie, tekst , video slide © Tine de Jong, 11-11-2022

Locatie van waarneming:  

In dit mooie bos heb ik nog meer mooie paddenstoelen ontmoet en dat zie en lees je in een volgend schrijven. Want die fotografie moet ik nog even nakijken. Hoop je dus de volgende keer weer te mogen ontmoeten. Maar wellicht zijn de url linken naar een ander mooi schrijven ook wel wat voor jou om te lezen en eens te zien.

judasoor-auricularia-auricula-judae

kogelhoutskoolzwam-daldinia-concentrica

Gele trilzwam - Tremella mesenterica

heksenboter-fuligo-septica

Bloedweizwam of gewone boomwrat, blotebilletjeszwam

En  op deze website van mij staan er nog veel meer, dus gewoon zoeken op paddenstoelen en zwammen dan kom je hen vast en zeker tegen.

Alvast bedankt als je de moeite zal nemen om de bovenstaande ook eens te gaan bezoeken. 

En met het pijltje kan je ook weer terug komen hier, maar weet niet hoe dit met een Phone is want ik werk alleen met mijn laptop.

Natuurgroetjes, Tine de Jong

Heb met een wandeling in een fraai bos nog meer mooie soorten ontmoet waar ik niet altijd de naam van weet (wist) maar deel mijn video hier met jou. Wellicht herken jij ze wel.

 Wat later hier gezet want moest deze nog op mijn YT kanaal plaatsen. 

Grote Nes een ander bosperceel van het Alblasserbos | Alblasserwaard in een zacht herfstseizoen. Ga je mee kijken wat ik nog meer had ontmoet?

Bloedweizwam - Lycogala epidendrum

Onlangs heb ik tijdens een wandeling De bloedweizwam en soms ook blotebilletjeszwam genoemd, of zoals men ook wel zegt ; de Gewone boomwrat (Lycogala epidendrum) ontmoet op het landgoed "De Heerlijkheid Hemmen". dit landgoed ligt in de Overbetuwe in Gelderland. 

Best wel vroeg vond ik zelf, maar was er erg blij mee, want had deze nooit ontmoet bij de beginfase. Het had ook veel geregend en zij gedijen ook heel goed bij vochtig weer. En dan heb je zeker kans hen te ontmoeten in de beginfase van verspreiding.

Tijdens het plasmodiale stadium kunnen of zijn de individuen dan wat zalmachtig of kunnen roodachtig van kleur wezen. En ik was dan ook erg blij deze eens te mogen ontmoeten in de beginfase. Ik had ook nog enige andere foto's genomen maar die waren helaas niet zo mooi maar ik was al blij dat ik er twee had die wel mooi waren. De regen belemmerde mij ook wel een beetje want dan gaat het fotograferen mij helemaal niet goed af met mijn kleine camera.

Nu wat informatie voor jou over De bloedweizwam of ook wel genoemd de gewone boom wrat (Lycogala epidendrum)mocht je dit nog niet weten:

De bloedweizwam of Gewone boomwrat is dus een slijmzwam. Slijmzwammen gedijen uitstekend bij warm en vochtig weer. En voornamelijk op naaldhout kan je deze dus tegenkomen. Het zijn verschillende myxomyceten van de familie Trichiaceae. Ze kunnen zich voortbewegen en je kan hen dan later in een andere vorm ook elders tegenkomen. 

Het is een veelvoorkomend soort maar meestal kom je hen vast tegen als ze al wat volgroeid zijn. Als de sporen rijp zijn, barst het omhullende vlies en kunnen de sporen door de wind of door regenwater worden verspreid.

Het is eigenlijk helemaal geen zwam te noemen, want zij het die paddenstoelen als vruchtlichamen voortbrengen. Het is dus een Slijmzwam, geen plant en geen dier,maar zij hebben een aparte levensvorm, waarvan er bijna vijfhonderd soorten bestaan. 

En zij verschijnen niet alleen in de herfst want als het goed heeft geregend kan jij hen ook tegen komen. Heb jij wel eens andere ontmoet, dan waar ik over heb geschreven zoals de heksenboter en deze??

Slijmzwammen zijn dus geen schimmels maar amoebe-achtige organismen die zich kunnen verplaatsen. Zo bijzonder is de natuur nu. Ik heb hier op mijn natuurwebsite weleens wat gedeeld over de heksenboter- klik- Heksenboter geschreven en dat is ook weer zo een slijmzwam soort. 

Zij Komen voor op takjes van rottend hout en stronken, en aangezien ik altijd nieuwsgierig bent wat er op dood hout leeft erop of eronder kwam ik dus ook deze tegen. Wellicht eens een tip voor jou om wat schorsen om te draaien zodat je ziet wat erop of eronder leeft.

En zoals je op de foto hieronder ziet iets rechts boven en in de midden zie jij duidelijk wel het begin van de groei maar ook een geheel volwassen uitstraling aan de rechterzijde boven. En dan is de kleur alweer wat grijzig te noemen en voor leken is het dan moeilijk te zien om wel soort het zal gaan. Niet dat ik er een ster in bent hoor, maar je leert met de jaren en met de ervaringen die je opdoet in de natuur.

Zoals je ziet op de foto boven verschijnen zij als kleine kussenachtige klodders met een diameter van ongeveer 3-15 millimeter (0,12-0,59 in). De kleur is vrij variabel, variërend van roze tot grijsachtig bruin of groenachtig zwart, waarbij volwassen personen neigen naar het donkere einde. Ze kunnen rond of enigszins gecomprimeerd zijn met een wrattige of ruwe textuur. Op mijn foto is dit volgens mij best wel goed te zien.

De slijmzwam schuwt van nature het licht en regelt de beweging door deze ook buiten het licht te houden en zo naar donkere plekken te verplaatsen. En ik had de boomstronk wat omgedraaid en deze lag dus wel in het donker. Dat verklaart dus ook de kleine naar de grote die wel in het licht was. De kleine waren door vermeerdering zich al aan het verspreiden.

Hoewel ze soms onvolgroeid zijn, zijn ze toch wat gevuld met een roze, pasta-achtige vloeistof. Met volwassenheid wordt de vloeistof een poedervormige massa van minuscule grijze sporen. 

De sporen zijn 6 tot 7,5 mm groot en hebben een ronde vorm met een netstructuur en oker naar wat lavendelkleurige gezicht. Wie erop zal drukken zal ook bemerken dat er een vloeistof uitkomt en deze kan en zal zich dan weer vermeerderen op een korte termijn. Het zijn vruchtlichaam ongesteeld, in kleine groepen, soms onderling contact makend die dan zich door wind of door druk zich zal vermeerderen.

De pseudocapillitia dus de steriele elementen in de sporenmassa, zijn lange, afgeplatte, vertakte buizen met dwarse rimpels en enkele vouwen. In de vegetatieve fase is de kleur van de bloedweizwam rozerood, in de reproductieve fase wordt het organisme grijzig of bruin. 

Ben jij deze ook weleens tegen gekomen en waar? Wellicht vinden de lezers dit ook wel leuk.

Tekst en fotografie  © Tine de Jong 20-06-2019

Leuk dat je even op visite kwam om te lezen. 

Maar ook erg bedankt voor wie heeft gereageerd op de vorige natuurweetjes wat altijd gewaardeerd wordt. Ik wens je mooie dagen voor elke dag en dat jij er dan ook veel plezier aan beleven mag. Natuur groetjes erbij van mij.

Als je geen website U.R.l heeft, kan je ook gewoon reageren. Vul dan alleen je naam in en laat de andere regel open. Heb je een Yt kanaal dan kan je ook deze invullen op regel  .

Wil je anoniem reageren zet dan wel je naam in de tekst want anonieme reacties worden niet geplaatst. 

Een filmpje van deze zwam heb ik niet want dat waren te weinig foto's voor, maar deze vind je vast ook wel mooi van mij. Het zijn paddenstoelen en zwammen die ik vorig jaar had ontmoet:  Mushrooms and fungi in the forest 
Wellicht zie jij ook enige die jij ook eens had ontmoet.

Bedankt dat je de tijd neemt om mijn videoslide  te zien.

De paddenstoelen en/of zwammen soorten variëren van Amanita's, Boletus's, chicken of the woods - Laetiporus Sulphureus, Mycena's, Russula's, Panaeolus, Kleverig koraalzwam-calocera visosa, Vliegenzwam en Oesterzwammen en andere die voor mij onbekend zijn. 

Veel kijkplezier. Kijktijd : 8:44

Gele trilzwam - Tremella mesenterica

Had nu eens gewandeld op het "Landgoed Soelen" in het mooie dorp Zoelen wat ligt in de provincie Gelderland in de Betuwe en heb bij mijn wandeling mooie natuurgezichten ontmoet en ook vele paddenstoelen maar ditmaal ook eens de Gele trilzwam.( Tremella mesenterica) Het was ook mijn 1e kennismaking want had deze nog nooit zelf ontmoet. Deze was ook nog in een jongere fase want deze zwam was nog erg klein en lichtgeel.

Tremella is afgeleid van het Latijnse tremellosus ("bevend" of "trillend"). Mesenterica betekent "op het mesenterium, d.w.z. het middendarmvlies, gelijkend". De Nederlandse naam "trilzwam" slaat op de geleiachtige structuur van het vruchtlichaam. 

De Tremella aurantia lijkt op Tremella mesenterica, maar parasiteert op de gele korstzwam (Stereum hirsutum). Die Tremella-soort is niet glanzend maar dof- of matoranje van kleur en kan microscopisch van T.mesenterica worden onderscheiden. De vruchtlichamen verschijnen meestal in koelere periodes van de (late) herfst, de winter en het (vroege) voorjaar. 

De gele trilzwam is niet giftig  en wordt in Europa niet als een eetbare paddenstoel beschouwd, hoewel hij in het Verre Oosten wel voor consumptie wordt verzameld. Daar staat hij bekend als de “Yunnan golden fungus”. Ze zijn zelfs in oranje al gezien. Maar dat zijn andere soorten want ook deze trilzwam heeft verschillende gezichten en namen. Dat las ik op het internet. Teveel om ze hier neer te schrijven en ditmaal gaat het over die ik had mogen begroeten en ontmoeten.

De gele Trilzwam is zoals men zegt een veelvoorkomende trilzwam welke op de bast van loofbomen groeit. Het is het hele jaar daar aanwezig, maar vooral gedurende de herfst kan je deze ontmoeten. 

En ik heb al vele paddenstoelen mogen ontmoeten dit jaar en de voorbije jaren. Maar deze was voor mij toch wel een bijzondere ontmoeting, want had deze nog nooit in het echt gezien en ik vond deze jonge trilzwam echt heel mooi.

Deze zwam parasiteert ook op andere schorszwammen, welke zich met dood hout voeden (bijvoorbeeld de zwamvlok of de gele korstzwam). Deze behoren allen ook tot de orde van de Peniophora. Het Vruchtlichaam is hersenvormige geplooid-gelobd, 2-6 x 2-4 cm. Buitenzijde glanzend, bleek- tot goudgeel. Vlees gelatineus, zacht, doorschijnend geel.

Zij komen meestal wel voor op of bij de vruchtlichamen van Schorszwammen (Peniophora) en ook op takken van loofbomen. In droge toestand verandert de substantie weer van geleiachtig tot kraakbeenachtig taai en zijn dan ook donkerder van kleur. Zij worden dan wat hoornachtig zo ongeveer 2-10 breed. 

De gele trilzwam wordt ook wel eens verwisseld met de Heksenboter (Fuligo septica). Dat is echter een slijmzwam, waar ik al eerder over had geschreven op dit natuurblog van mij en van wandelvriendin Catherine waar wij hier elk apart onze natuur momenten of wat we ontmoeten zullen plaatsen. (zoek in zoekhoek op startpagina op Heksenboter en je zal het vinden) Ik vond deze ontmoeting met de trilzwam echt heel mooi.

Paddenstoelen en zwammen zijn toch wel vind ik van die magische organismen, het fruit van draden, die versmolten zijn na een lange of soms heel korte vlucht door de lucht. De perfecte plek die telkens wordt uitgekozen om na een samenkomst van sporen, het geheel met vruchten te vieren. Het geeft iedere keer toch weer die verwondering hoe zij weer zo mooi tevoorschijn kunnen komen.

Wil je zien wat ik nog meer heb gezien en ontmoet? Bekijk dan deze film hieronder. Bedankt voor jouw bezoek en het is altijd leuk als jij een reactie achter laat op mijn schrijven of als het gaat onder film via mijn YouTube kanaal. Natuurgroetjes in een herfst-jasje voor jou.

Tekst en natuurfotografie en natuurfilm © 2017 Tine de Jong

Bedankt voor je bezoek en enige reactie. Ik wens je mooie herfstdagen en ook mooie wandelingen met mooie momenten.

Aan jou geef ik hierbij mijn mooie Herfstwandeling -Fotografie uit een prachtig Landgoed Soelen wat je vinden kan in het dorp Zoelen. 

Wil jij het dorp Zoelen ook eens ontmoeten bekijk dan deze film want ook hier heb ik heerlijk gewandeld in de herfstzon: https://youtu.be/5iNPNiXiwRI 

Ik hoop dat je weer geniet van wat je in mijn video's ziet.

Bekijk de video's via YouTube en lees daar ook meer over over dit landgoed /of dorp in mijn bijschrijving. Met meer linken voor jou en ook een tip voor jou en je huisdier. 

Ook daar zijn reacties altijd welkom.

Heksenboter - Fuligo septica

Onlangs was ik op bezoek in de Historische moestuin van Bartiméus op bezoek en op de terugweg naar de auto van mijn partner ontdekte ik wat gelige spul op een stukje boomschors op de bodem liggen. Wist in het geheel niet wat het was, dus maar enkele foto's ervan gemaakt en bij thuiskomst moest ik het natuurlijk ook weer op gaan zoeken. Want dat doe ik vaak als ik iets ontmoet wat ik niet echt thuis kan brengen.

Wat ik had ontmoet is dus Heksenboter. Zou de heks madam Mikmak uit het weekblad Donald Duck dit ook ook hebben gebruikt voor al haar toverdrankjes? ; ) Wie zal het zeggen. 

In ieder geval kwam ik erachter dat dit dus Heksenboter was. Nou ik hoef het niet op mijn boterham hoor en jij vast ook niet, want zo is het geel en vers en de volgende dag kan het al heel wat smerig donkerbruin zijn of zwart.

Kan je hier van helaas geen foto van laten zien maar die kan jij vast wel vinden op het internet. In elk geval noemt men dit boter maar dan wel in een andere betekenis bedoeld.

Hier wat informatie voor jou mocht je het ooit ook eens hebben ontmoet of zou tegen komen. Dat heb ik gehaald uit mijn natuurboeken, maar ook via Wikipedia ontdekte ik weer heel wat van dit rare verschijnsel.

Heksenboter (Fuligo septica) behoort tot de Myxomyceten of Slijmzwammen. Het wordt niet tot het dierenrijk gerekend, maar ook niet tot het plantenrijk. Maar wat is het dan? Dit kwam ik te weten na veel lezen.

Heksenboter is een van weinige slijmzwammen met een Nederlandse naam. Zelfs twee; het wordt ook wel Runbloem genoemd. De Engelse hebben er ook een hele vreemde benaming voor namelijk: Dog’s vomit slime mold’. (Het braaksel van een hond) oftewel "Dog vomit fungus" Nou als je dit hoort zal je ook vast zoiets hebben van een bah gevoel.

De schimmel, die de wetenschappelijke naam Fuligo septicai heeft, wordt ook soms 'roerei-schimmel' genoemd. Het is meest waarschijnlijk te zien tijdens warme, natte periodes, die soms uit nergens opduiken. Het heeft vocht nodig om te leven en bij droogte wordt deze heel vies van kleur. Deze soort voelt zich goed thuis op rijke bodems, en in een stedelijke omgeving tref je heksenboter soms ook aan op houtsnippers.

Het bestaat uit een geel plasmodium dat zich kan verplaatsen bijvoorbeeld door de wind of door de insecten en daarbij een glanzend spoor achterlaten. Heksenboter voedt zich met micro-organismen. Als gekleurd snot kruipt het uiterst traag over bijvoorbeeld rottend hout op jacht naar smakelijke bacteriën, schimmelsporen of zelfs schimmeldraden. Lukt het niet meer om voedsel te vangen? Geen probleem, het vloeibare protoplasma vervormt tot een sporenvormend organisme en stuurt zichzelf als miljoenen sporen richting het zwerk op zoek naar een betere woonplaats.

Slijmzwammen leven echt dus in het niemandsland tussen de dieren, planten en de schimmels. Paddenstoel? Dier? Plant? Heksenboter is van alles wat: microscopisch kleine geslachtscellen met schijnvoetjes, een groot – tot soms een halve meter doorsnede – en slijmerig gekleurd plasmodium met veel kernen en zonder celwanden dat als het beslag van een pannenkoek traag over de grond vloeit onderwijl allerlei rottende zaken etend.

Verslechteren de omstandigheden, dan ontstaan er steeltjes waarvandaan sporen de hele wereld over gaan om jaren later onder gunstige omstandigheden te kiemen. Heksenboter kan je overal vinden en tegenkomen. Voor mij was het de 1ste keer dat ik het ontmoette. 

Het leek net een klein hondje vond ik maar dan in het geel met een stokje in zijn bekje, dus zoals de Engelse het noemen klopt dan wel met dit gezicht. Het lijkt inderdaad op wat braaksel als je het van dichtbij bekijkt. Het voelde ook erg raar aan toen ik het aanraakte.

Op een bepaald moment als er voldoende gegeten is, vormen ze een onbeweeglijk vlies waarin sporen worden gevormd, daarmee verspreiden de slijmzwammen zich. We kunnen ze het hele jaar door op de bosbodem vinden en zijn eigenlijk ook niet zo zeldzaam. Er zijn veel diverse soorten, maar de heksenboter is samen met de blotebilletjeszwam de meest bekende. 

Opgepast voor wie denkt zo’n slijmzwam mee te nemen om thuis te bestuderen. Het kleinste gaatje is voldoende voor de heksenboter om te ontsnappen hoor. Ze kruipen gewoon cel voor cel naar buiten en straks heb jij het ergens anders in huis dan wellicht ook.

Hun ecologische rol in de natuur is om dode materialen af ​​te breken om de voedingsstoffen te recyclen voor andere soorten om te gebruiken. Best wel interessant dus wat ik weer las en voor jou misschien ook wel. Dus als jij eens wat gelige slijm ziet op een boom, of schors of elders dan weet jij nu vast wel wat dit is.

Er is nog een legende over dit slijm hoor. Er is veel speculatie over de oorsprong van deze ongewone naam. Volgens sommige oude Oost-Europese legendes, verschijnt deze boter bij de ingang van je huis als je een heks je betoverd heeft met een heksenvloek. De enige manier om je ervan te ontdoen, is om met rechte pinnen dan te prikken in de heksenboter, waardoor de binnen-zuren van het fruitings-lichaam gaan lekken en je zo dan de schimmel kan doden, waardoor de vloek wordt opgeheven en je weer vrij kan leven. Maar goed dat het maar een legende is.

En zo zie en lees je wel weer dat als je in de natuur gaat wandelen veel mooie natuur is te ontdekken met bekende en onbekende ontmoetingen.

© 2017 Tine de Jong Alle rechten voorbehouden

© copyright Foto 1 en foto 2 zijn genomen in een bos waar ik eens was.

Vond een interessante film erbij voor jou waar je veel leert over deze slijmzwam:

Zet de vertaler rechts onder aan voor bv NL en dan bij radartje kan je jouw taal zoeken. 

this Pulsating Slime Mold Comes in Peace (ft. It's Okay to Be Smart) | Deep Look