Hurwenense Uiterwaarden nabij dorp Hurwenen

Ontdek samen met mij de Hurwenense Uiterwaarden. Men ziet het hier niet als een natuurgebied maar als een natuurreservaat. En dit ligt in de uiterwaarden van de rivier de Waal nabij het dorp Hurwenen in de Nederlandse gemeente Maasdriel in de Bommelerwaard in Gelderland. Het ligt aan de zuidoever van de Waal en tussen het dorp Hurwenen en de brug bij Zaltbommel. 

Het is een zeer gevarieerd gebied waar landbouw, natuur en hoogwaterberging naast elkaar voorkomen. Bewoners uit de omgeving recreëren vaak in de uiterwaarden en er wordt hier ook veel gewandeld. Maar ook gefietst over de waaldijk en men zwemt vaak in de waal als het weer het toelaat.

Ik was hier totaal onbekend, maar ik had eens een boek cadeau gekregen voor mijn verjaardag en daar staan heel veel mooie wandelingen in en zeker ook onbekende plekjes zoals deze dus. Voor wie het boek eens wilt aanschaffen? 

Het boek heet "De Bommelerwaard natuurlijk" en er staan wel 58 natuurgebieden in. Maar ook vele natuur weetjes en ook veel andere informatie over de natuur bijvoorbeeld wat er voorkomt aan planten, bloemen of insecten die er al vaak gezien zijn of er voorkomen. Echt een mooi cadeau wat ik ontving. En soms sluiten we onze ogen en openen dan het boek en wat we dan eens open slaan besluiten wij dan om ook eens heen te gaan. En op deze manier kwamen we hier eens op bezoek.

Met een gevulde rugzak, verrekijker en ook de goede wandelschoenen aan en met onze wandelstokken bij ons, reden we op een zonnige herfstdag in oktober de waaldijk uit en kwamen aan bij dit natuurgebied. Auto langs de dijk geparkeerd waar er al vele stonden, dus we waren zeker niet de enige. 

Hier vlakbij is op dit mooie punt aan de rivierdijk iets ervoor of als je van de andere zijde de dijk rijdt er voorbij, ook een restaurant gelegen wat in het weekend bij mooi weer altijd stampvol zit met fietsers, wandelaars en motorrijders. En ook deze auto's stonden aan de dijk geparkeerd want toen wij in dit gebied waren was het het er al erg druk. Eerst maar gaan wandelen was ons plan want het weer voorspelde niet zoveel goeds. En nu was het ook een mooie lucht om er wat rond te gaan wandelen.

Onze wandeling startte even voorbij de oude fabriek schoorsteen. De oude steenfabriek heeft 1995 heeft gestaan. Zie foto boven in. En slechts de schoorsteen staat er nog. Ik hoorde van een wandelaar dat hier ook al menig paartje ooievaars bovenin hadden gebroed en hun telgen daar hebben groot gebracht. 

Onze wandeling startte bij de ingang met informatie bord en liepen door het hekje via de rechtse zijde door het grasveld heen en menige bloem zoals het mooie vlasbekje (Linaria vulgaris), ook wel "vlasleeuwenbek" genaamd maar ook enige paddenstoelen verwelkomde ons gelijk al bij aanvang wandeling.

Ik zag wat later een pad door de struiken naar beneden en deze voerde ons vlakbij de rivier de waal, want ik ben niet zo voor om braaf de paadjes te volgen. Ik ontdek liever zelf en het was dan wel een smal pad maar we liepen pal langs de rivier de Waal en zagen gelijk al dat het druk bevaart wordt hier. Menig schip kwam wel voorbij en ik denk dat het aan de waterkant best lekker toeven is met de warme zomerdagen.

Het was een smal pad langs de rivier de waal maar links en rechts zag ik mooie natuur. Stukje verderop wandelde wij weer omhoog en gingen toen nog een klein stukje nog recht door -de noordzijde waar een mee stromende nevengeul werd aangelegd in 2015. 

Deze nevengeul zorgt voor schoon en gezond water en een beter leefmilieu voor diverse plant- en diersoorten, met name voor stroming beminnende vissoorten in de Waal. Tussen het aangespoelde hout waren ook enige kleine zwammetjes ontstaan en ook tussen de grote rotsblokken was veel vegetatie te zien.

Ook nog even een klein stukje de nieuwe brug op geweest die naar het nieuwe eiland ging en is ook gewis vast een mooi struin gebied. Als je wat verder het gebied in loopt zie je in de verte ook de brug van Zaltbommel. Als je wat verder het gebied in loopt zie je in de verte ook de De Martinus Nijhoffbrug van Zaltbommel-klik- En ik geef gelijk nog een mooie paddenstoel erbij die we ook zagen onderweg,



Maar dat is voor een andermaal want we moesten ook nog terug wandelen naar de auto en ik vond dit al ver zat voor mijn benen en voeten. Dat ongelijke lopen, knielen, hurken voor een foto te nemen, en dan weer overeind komen is zowel mijn man en mij ook wel een probleem. Maar dat krijg je ook vanzelf als je wat ouder wordt. Soms is het echt lachen als hij mij probeert omhoog te trekken want dan gebeurd het nog weleens dat we samen onderuit gaan.

Mijn klik klak knie (= slijtage) geeft mij laatste tijd ook problemen bij het wandelen maar naar wat dagjes rust probeer ik het gewoon opnieuw, want je moet het scharnier toch soepel houden. Bij niet bewegen wordt alles veel stijver en dat wil ik niet hebben. Maar ook bij deze natuurwandeling had ik last van de knie, ondanks dat ik deze in een knie-bandage had zitten. Maar opgeven staat nu eenmaal niet in mijn woordenboek en ook niet in die van mijn man want ook zijn heup begon flink te protesteren.

Dus toch maar eerst even heerlijk langs de rivier de Waal een korte pauze gehouden alvorens we weer verder zijn gegaan. Wij genoten van de omgeving en van het mooie rivierlandschap, al was het wel wat frisjes aan de waterkant. Maar de voetjes kon je hier wel even heerlijk laten afkoelen. Na onze pauze liepen wij weer terug via het grasveld met links en rechts wat bomen naar de ingang waar onze aandeling aanving en waar onze auto was geparkeerd.

Onderweg hadden we ook weer veel paddenstoelen en zwammen ontmoet. En handjevol  inktzwammen waren daarbij. Maar ook een insect waar ik de naam niet van heb gevonden begroette mij en kwam even op mijn hand zitten. Na een foto te hebben genomen heb ik deze weer op een bloem gedaan. Deze zie je in de video -slide beneden  en wellicht weet jij de naam.

In het westelijke deel van van de Hurwenense Uiterwaarden waar wij nog niet zijn geweest, ligt ook het andere mooie natuurgebied de Kil, waar menige vogelaar wel te zien is want er komen veel vogels voor. Vooral veel ganzen en kramsvogels maar ook heel veel wilde bloemen en planten zijn hier zeker wel te zien in het voorjaar. En na afloop van je wandeling kan je dan bij Eetcafé de Roskam heerlijk uitrusten en deze is ook gevestigd aan de Waaldijk in Hurwenen. En met terras aan het water waar je ook weer kan genieten van een mooi uitzicht.

Bij hoog water in de rivier stroomt het water door het hele gebied heen en hierdoor is een uitermate rijk natuurgebied ontstaan. Het is dan ook geen wonder dat Hurwenensche uiterwaarden zijn uitgeroepen tot natuurreservaat. 

Ik keer zeker nog eens terug in de lente of zomerseizoen en zal hier dan zeker wel weer een filmpje van maken met wat ik dan zal ontmoeten. Want nu was er ook een omgeving gesloten wegens de vogels die hier overwinteren. En dan ga ik via een andere zijde in het gebied als dit mogelijk is, dat scheelt vast in de wandeling erheen.

Geniet van wat ik hier heb ontmoet en groetjes van mij en tot 

een andermaal met een mooie wandeling, film, fotografie of een verhaal.

En op mijn andere website is ook veel te zien en te lezen want daar staat buiten de boodschap-gedichten ook veel natuurwoorden en verhalen en ik heb een gedicht geschreven over dit mooie gebied en dat vind jij hier:
wandelen-langs-de-uiterwaarden

Dank je wel dat je weer even gezellig kwam lezen en ik wens je ook voor elke dag mooi en gezellige momenten toe en in goede gezondheid.

Natuurfotografie, Tekst en Natuurvideo © 2019 Tine de Jong

En wie de wandeling nog niet had gezien in dit fraaie natuurgebied sluit ik deze bij:

Hurwenensche uiterwaarden -Kil van Hurwenen / West Betuwe wandel je weer gezellig mee? 

Kijktijd is ongeveer 8 minuten maar echt wel de moeite waard als jij van de natuur houdt.

En nieuw is eronder is mijn andere bezoek en wandeling hier. Heb deze hier later gezet zodat je het verschil kan zien hoe deze omgeving veranderd. Enige live filmpjes staan er ook bij.

Slot Loevestein en de rode geuzen in Munnikenland

Naast het verleden heeft de omgeving rond Slot Loevestein in Poederoijen ook jou veel te bieden. Want daar is een heel fraai gevarieerd natuurgebied van ca. 120 ha. groot, met kleiputten en waar diverse soorten planten groeien en dieren te zien zijn. Hier kan je ook hele mooie struintochten gaan maken. 

Je bent hier ook niet verplicht om op de paden te blijven als je maar rekening houdt met de dieren die hier zijn en de natuur niet zal beschadigen. Al wandelend door dit fraaie gebied heb je daarbij ook een prachtig fraai uitzicht op het Slot Loevestein en de rivier de Maas en de Waal.

Echt een aanrader voor jou om dit mooie gebied ook eens te gaan ontdekken. Vertel je nu even er wat over wat ik ook uit diverse bronnen en ook via het internet heb kunnen vinden. Want wist wel wat erover maar ook niet alles. En zo leer jij ook wat over het mooie gebied en over een prachtige runderensoort die hier in de uiterwaarden ook mogen grazen in het mooie Munnikenland en dat is het uiterst westelijke deel van de Bommelerwaard. 

De waarden rond Loevestein en de Gandelwaard.

Rondom Loevestein liggen de prachtige buitendijkse uiterwaardgebieden van de Waal en de afgedamde Maas, al dan niet voorzien van een kade. Het gebied kenmerkt zich door stroomdal-graslanden, (matig) voedselrijke graslanden en voedselrijke wateren en bossen van wilg en populier.

Het op een landtong tussen Maas en Waal gelegen kasteel dateert uit de 14de eeuw toen het werd gebouwd door Dirk Loef van Horne. Het slot deed dienst als staatsgevangenis, hier werd Hugo de Groot gevangen gehouden evenals tegenstanders van de toenmalige stadhouder Willem II. Momenteel kan men het slot bekijken als museum. Het werd volledig gerestaureerd vanaf 1975 tot 1986.

De uiterwaarden rondom Slot Loevestein gelegen kenmerken zich door wilgen – en populierenbossen, weilanden, water en klei – en veenafzettingen. Bekijkt men de kudde bij Slot Loevestein die bestaat uit ongeveer 53 dieren dan ziet men geen willekeurige groep maar een kudde dieren die zorgvuldig is opgebouwd tot een sociale kudde. 

Deze opbouw is erg belangrijk voor het natuurlijke evenwicht men moet dan denken aan geslacht en leeftijd. De kudde bestaat uit verschillende kleinere groepen waarvan de voornaamste groep wordt geleid door een oude leid-koe met haar nageslacht. De moederkoe vervult de taak van wachter als de anderen een dutje doen.

Het Brandrode Rund en de Rode geus

Rode Geus runderen zijn dieren die het hele jaar kunnen rondlopen in de vrije natuur en bijna geen verzorging nodig hebben. Als basis voor deze sterke runderen diende het van oorsprong Nederlandse Brandrode Rund. Brandrode runderen werden vanaf het begin van de 20e eeuw in het Hollandse rivierengebied gefokt en behoren tot het Maas-Rijn-IJssel veetype. Brandrode Runderen zijn egaal diep donkerrood of bruinrood met een witte kol, een witte buik, een witte staartpunt en witte sokken.

De naam brandrood danken ze aan het geblakerde zwartachtig rood aan de kop en poten. Het ‘Rode’ zal je begrijpen als je de onderstaande film ziet van dit prachtige dier. En de ‘Geus’ verwijst naar de Geuzen die er, net als dit rund, in slaagden om in de ruige uiterwaarden rondom de Nederlandse rivieren, het jaar rond in de natuur te overleven. Zie Wikipedia maar voor meer info rond de geuzen.

Dit rund kruiste men met het Franse ras Salers wat oorspronkelijk uit het Franse middengebergte afkomstig is. Het Franse rund met zijn prachtige kwaliteitsvacht en zijn grote hoornen versterkte de kwaliteiten om een geheel jaar door voor zichzelf te kunnen zorgen.

De eigenschappen van het Rode Geus Rund

De Rode Geus heeft zijn mooie dieprode kleur voornamelijk te danken aan zijn Nederlandse voorouders het Brandrode Rund. Ook zijn rustige en vriendelijke aard is voornamelijk een Nederlandse inbreng die het dier uitermate geschikt maakt om te grazen in natuurgebieden die toegankelijk zijn voor publiek. 

De invloed van het Franse Salers ras zien we voornamelijk terug in de volgende eigenschappen: de grote hoorns, de kleine uiers, de neiging om veel te lopen in het landschap en het ruige haar.

De Rode Geuzen eten in het waterrijke gebied rond Slot Loevestein voornamelijk gras en groen. Doordat er in het waterrijke gebied zoveel wilgen groeien hebben de koeien eveneens de kans om wilgenbast te eten. Wat jullie waarschijnlijk niet weten is dat Wilgenbast een stof bevat met de naam salicine wat een basisonderdeel is van het bekende medicijn aspirine. Wanneer de dieren kleine wondjes hebben zullen ze dus naast gras ook wilgenbast gaan eten. 

Ze zorgen er ook voor dat er een mozaïek van superbegraasde tot onbegraasde plekjes dan zo ontstaan. En ook in de winter hebben zij geen probleem om voedsel te vinden als het heeft gesneeuwd. Ze duwen met hun neus gewoon de sneeuw opzij. Het zijn echt prachtige stoere dieren.

Rode Geus runderen en hun kalveren
Het voorjaar is de tijd dat de kalveren van Rode Geus runderen worden geboren. De moederkoe vervult zeer goed en plichtsgetrouw haar taak en heeft een goede melkgift. Meestal worden de kalveren in afzondering geboren en blijven ze daar ook voor een kleine tijd. Het moederdier verlaat een paar keer per dag de kudde om haar jong op te zoeken en te zogen. 

De moeder koe bepaald het tijdstip waarop ze het kalf meeneemt naar de kudde, meestal zal dit tijdstip liggen tussen vier dagen en twaalf dagen na de geboorte. Worden er in een groep veel kalveren geboren dan organiseert men net als bij de mensen een ‘crèche’, waar de jonge dieren bij elkaar blijven onder toezicht van een oudere koe die ervaring heeft zodat de moederkoeien vrij zijn om hun eten bij elkaar te scharrelen.

Tekst, fotografie en video © 2016 Tine de Jong 

Geef je nu deze mooie film van: Pasgeboren Rode Geuzen kalfje in Munnikenland opgeladen door: Tanja de Bode, met nogmaals een dank je wel.
voor deze mooie filmopname. 

Helaas lukte de link niet naar haar films Maar kijk even op YouTube en zoek op Tanja de Bode en je zal meer mooie films van haar ontmoeten. 

Heb hier ook eens nabij slot Loevestein rondgewandeld en mijn wandeling plaats ik erbij. Die staat onder de video van Tanja hier. Dan zal je ook de rode geuzen weer even zien.

Alvast bedankt voor jou bezoek aan dit blog en website en wellicht tot ziens. Want je ontmoet hier elke keer best wel mooie weetjes.