Heb je ook al Stinkende Kortschildkever - Ocypus olens ontmoet?

Over kevers heb ik al veel geschreven op deze natuurwebsite en ditmaal wil ik het eens hebben over een snelle rakker en die ook wel een mooie keversoort is, maar voor deze moet je wel even opletten gaan want het is ook wel een gemeen insect. En dan heb ik het ditmaal over de Stinkende kortschildkever- Ocypus olens. 

En wat ik met stinken bedoeld lees je dan ook gelijk. Deze kever laat zich nu ook steeds vaker zien en ik vond het best interessant dat ik ook nu eens dit mooie matzwarte diertje een keertje mocht ontmoeten. 

Ik til soms ook bij een natuurwandeling wat oude boomschorsen op en dan kijk ik ook onder bladeren. En toen ik dus een boomschors optilde zag ik deze kever ook.  Maar omdat ik het diertje dus helemaal niet kende bleef ik toch wel wat op afstand hiervan. Want iets in mij vertelde dat dit geen diertje was wat ik zomaar even kon pakken voor een nog mooiere foto te maken.

En maar goed ook want bij thuiskomst toen ik er op zocht in mijn veldgids van de kevers van Europa las ik dat deze niet giftig is voor ons maar wel heel erg gemeen kan bijten. Lees maar verder dan leer jij deze soort ook wat kennen.

Dit insect is hoofdzakelijk te herkennen aan het hele korte dekschild dat slechts een deel van het achterlijf bedekt. Onder het dekschild liggen de vleugels netjes opgevouwen en ook zo beschermd. In tegenstelling tot wat je zou denken zijn het uitstekende vliegers die het luchtruim vooral in de avondschemering opzoeken. 

Hun natuurlijke vijanden zijn andere insecten, amfibieën en vogels en zij worden afgeschrikt doordat deze keversoort dan een zeer dreigende houding aan neemt die wat op een schorpioen lijkt want die zet ook zijn staart omhoog. 

En dan ook niet te vergeten te schrijven dat er twee exocriene klieren die deze kever heeft het kunnen presteren om dan ook zo een wit stinkend goedje uit zijn achterlijf kan afscheiden die zeer onaangenaam ruikt. En vandaar dus ook de naam die hij heeft. De stinkende kortschildkever- Ocypus olens. (O.F.Muller1764)

Maar die kaken die dan ook open gesperd worden is daarbij nog veel meer oplettendheid bij geboden dus. In mijn boek stond dat ze niet giftig zijn maar dat het wel behoorlijk pijnlijk kan wezen als deze je bijt en de beet ook tot huidirritatie kan leiden. Afstand houden dus als je deze tegenkomt. 

Deze kever werd in het verleden niet voor niets in verband gebracht met de duivel. In de Engelse taal wordt hij nog steeds Devil’s coach horse beetle genoemd. Als je dit vertaalt in onze taal heeft hij maar een vreemde naam. Er gaan verhalen rond over deze kever maar ach er zijn zoveel volksverhalen en of ze waar zijn of niet laat ik dan maar in het midden. 

De kleine soorten zijn meestal op de dag actief terwijl de grotere soorten weer in de nacht actief. wezen. De stinkende kortschildkever komt regelmatig voor in tuinen vanwege de vele schuilplaatsen die er soms zijn dus is het mogelijk dat je deze ook eens kan tegenkomen. Ze schuilen ook veel in gaatjes die in grond zijn en dat kan je ook ontdekken als je wat kleine hoopjes ziet liggen daarbij. 

Het meest zijn ze actief in de schemering en 's nachts jaagt hij veel op slakken, wormen en andere insecten. Een fascinerend beestje dat vaak in tuinen en bossen te vinden is.

Als biologische bestrijder is deze ook nuttig want een tal van schadelijke insecten behoren tot zijn maaltijd. En ik las in mijn boek van kevers dat het ook de wortelvlieg met hun larven zijn die tot zijn eet gewoontes behoren. Daarbij eten ze ze ook graag slakken, engerlingen en ook ander ongewervelde dieren. Maar jammer genoeg houden zij ook van regenwormen want laatste zijn ook erg nuttig voor de grond in je tuin. 

En dat kan je hier lezen kliklink: Verhaal van de regenworm want daar had ik al eens over geschreven. Klik of druk hierop (na het lezen van dit schrijven dan) en leer en lees hier dan ook meer over mocht je dit ook eens zal willen lezen. Keer dan even terug.

Ze kunnen ook knagen met hun stevige kaken aan zachte plantendelen wat dan weer een beetje minder is en waardoor de plant kan afsterven. Maar voor de rest is het ook wel een mooie keversoort.  En bedenk hier dan bij dat menige ook zijn geschapen op de aarde met een soort doel zoals  vele andere dieren. Sommige zie je liever niet en andere wellicht weer wel. Ik zie hen gewoon allen wel graag want de insectenwereld is ook wel interessant voor mij en wellicht voor jou ook wel een beetje. Alles wat in de natuur leeft hou ik van en ga dan ook graag op onderzoek uit en als je dan zo een mooie kever als deze tegen mag komen is mijn dag dan ook weer goed want het geeft mij weer stof om erover te schrijven.

De larven

Larven ontwikkelen zich doorgaans in de bodem terwijl de imago’s of volwassen kevers zich over het bodemoppervlak verplaatsen. Trap ze dan niet dood als je hen niet wilt maar vang deze voorzichtig om deze dan elders weer los te laten. Let op de geur en zeker op zijn wijd opengesperde kaakdelen want een bijt is niet altijd fijn hoe klein deze dieren ook mogen  zijn. Jij bent als mens groter en dan is het ook geen wonder dat het dier denkt aangevallen te worden en in de aanval dan ook gaat staan. 

Veel soorten zijn er ook.

Wist jij ook dat er wel 1000 verschillende soorten kortschild kevers er zijn ? En die daarbij ook soms wel heel lastig te determineren zijn. Het is zoals men schrijft in mijn keverboek (die ik tijdje geleden heb  aangeschaft) ook wel één van de meest omvangrijke keverfamilies. Over menige had ik hier op de natuur website al eens geschreven en die vind je ook als je de zoekwoorden eens uit gaat proberen ook wel labels genoemd.  Want je zal dan meer schrijven met weetjes tegenkomen wat je vast ook interessant zal vinden.

Kortschildkevers zijn echt niet zo gemakkelijk waar te nemen om dan te zien om welk soort het gaat.  De meeste kans heb je wel om hen te zien door ook eens op of vlak onder het bodemoppervlak te kijken door deze dan wat om te woelen. Maar ook onder afgevallen bladeren of boomstronken kan je hen eens ontmoeten zoals ik deze eronder zag en hij bezig met een duizendpoot te verorberen maar helaas is deze foto mislukt omdat ik niet te dichtbij wilde komen. 

Want iets in mij zei dat ik op afstand moest blijven en dit dier dus niet moest oppakken. Gelukkig deed ik dit dus niet. Maar met het dier wat dichterbij gaan halen met mijn kleine camera dan wat in te gaan zoomen was hier dus helaas mislukt. Slechts die bovenin staat kan ik hier met je delen. 

Er zijn dus verschillende soorten met diverse kleuren zoals de rode kleuren daarbij die dan weer overgaan van rood naar bruin. En  daarbij zijn er ook nog enkele soorten die heel slank zijn of geheel donker. Sommige soorten leven zelfs ook parasitair in mierenkolonies. Je hebt hen al met lengten van ongeveer 1mm tot 40 mm. De meeste soorten zijn echter niet groter dan 7 mm.

Ze hebben wel duidelijk zichtbare antennes en sterke bijtende monddelen (kaken)  die ook wel mandibels worden genoemd. Dat las ik bij Wikipedia weer. Want ik wilde er wat meer over weten en zocht even op dat woord.  Deze mandibels dienen onder andere dus voor het kauwen en vermalen van het voedsel maar soms  gebruiken ze deze ook voor het vervoeren van enige objecten. Bij de roofsoorten worden hiermee ook prooien gevangen. 

En met deze woorden sluit ik dit schrijven weer af en ik dank je ook hierbij voor je bezoek. Voel je vrij om te reageren maar gelieve niet anoniem dit om enige spam te voorkomen.

Natuurgroetjes van mij Tine

Wees zuinig op onze mooie natuur en neem als jij wandelen gaat altijd wel altijd je afval mee naar huis. Bij voorbaat dank namens alle dieren die in de natuur leven.

Tekst en fotografie © Tine de Jong, 2021

Informatie bronnen zijn onder andere uit mijn natuur en (veldgidsen) keverboeken samen gevoegd voor dit schrijven op mijn natuurwebsite. 

Wil je deze website ook gaan volgen dan kan je de URL toevoegen aan je leeslijst want helaas heb ik nog geen andere optie gevonden hoe het ook kan. Voor jou de URL hierbij die je dan kan kopiëren -https://catherinetine.blogspot.com/  De Mens en de Natuur blogspot

Nieuwe natuurvrienden zijn altijd welkom.

The Devil's Coach horse  voor jou  in een kort filmpje. Toch een prachtig insect toch? 

Nu zie je vast bij het kijken van het filmpje of deze kan vliegen daar  je vleugels ziet. Het antwoord is ja. 

Onder de korte dekschilden (elytra) heeft de kever volledig ontwikkelde, langere vleugels opgevouwen. Biologisch gezien is het dier dus in staat wel tot vliegen.

Ondanks dat de vleugels wel werken, verplaatst de kever zich vrijwel uitsluitend op de grond. 

Als de kever een grotere afstand moet afleggen of op zoek gaat naar een nieuwe leefomgeving of een aandoen/partner, gebruikt hij zijn poten in plaats van zijn vleugels. Vliegen is voor deze soort een laatste redmiddel of komt uiterst incidenteel voor en is nog zelden gezien door natuur liefhebbers.

Oranje aaskever- Oiceoptoma thoracicum op kadaver ree

Dit bijzondere kevertje "De oranje aaskever" (Oiceoptoma thoracicum) zie foto boven kwam ik een tijdje geleden met mijn man † tegen in de Brabantse Biesbosch toen ik eens wat dieper bos gedeelte in ging. Ik was daar eigenlijk op zoek naar een bijzondere mooie paddenstoel die ik al eens eerder hier was tegengekomen. En ja toen vond ik dus ook het kadaver van een ree en hierop dus deze aaskever. Het zag er maar vreemd uit toen ik het dode dier zag leggen en nam er ook enkele foto's van. 

Hoe ziet deze kleine doodgraver eruit.

Het lichaam is ovaal van vorm en wat oranje gekleurd aan voorkant schild. Het oranje bruin hals schild en grijszwarte dekschilden vielen mij gelijk op. De lengte is ongeveer anderhalve centimeter en zoals je op de foto ziet boven zijn de dekschilden zeer donkerbruin tot zwart aan en als jonge aaskever zie je dan ook wel eens grijszwart lijkende dekschilden.

Vermoed dat dit kadaver door een stroper hier nog maar kort was gedumpt want het vlees aan binnenzijde zag er nog vers uit en was rood van kleur en de kop was geheel verdwenen. Dat zie je aan de fotografie hier beneden. Wellicht wilde de stroper een trofee hebben wat ook heel vaak voorkomt helaas. De ontbinding was niet geheel voltooit en als het hier langer had gelegen had het vlees wel een andere kleur ontvangen. Daarbij zag ik ook nog niet veel maden rondkruipen dus het kadaver lag hier nog niet zo lang.

Daarbij zag ik enkele plukken vacht erbij liggen maar dat kan ook door een ander dier of vogel gedaan zijn. Want menige roofvogel houdt nu eenmaal van plukken om bij het verse vlees te komen. Maar dat de kop er af was vond ik wel vreemd en zag deze ook niet elders liggen. En het leek ook wel als doorgesneden met scherp voorwerp. 

Van verschillende zijden heb ik het kadaver gefotografeerd om een betere indruk te ontvangen van het dier wat al aardig was gegeten door menig dier of insect. Hoop wel dat het dier niet te lang heeft hoeven te lijden want elk dood dier op mijn pad die ik eens ontmoet, kan mij steeds zo een verdriet geven daar ik van alle dieren houdt of ze nu groot of klein zijn. 

Hier zie je duidelijk boven dat het vlees nog een rode kleur heeft. Net zoals de foto van een andere zijde genomen. Enige kevers verstopten zich onder de vacht dus helaas niet veel foto's hiervan. En mij  ging het wel om die kleine doodgraver de Oranje aaskever ditmaal.

De poten waren nog geheel intact

 en daar was ook niet aan gegeten.

Heb er wel melding van gemaakt want stropers komen hier ook veelvuldig voor en er was vlakbij ook aan de weg zijde een parkeerstrook om auto's te laten passeren. Dus het kan zijn dat hij of zij hier vandaan de struiken naar beneden is ingegaan om het kadaver dan te gaan dumpen. Meestal laten de boswachters het wel leggen in het bos want het zijn ook weer voedingsbronnen voor andere dieren. Het bos ruimt altijd zelf van alles op met alle dieren wat er niet echt thuishoort.

Ik wilde eigenlijk niet echt zo dichtbij bij het kadaver komen van deze ree, maar ik zag op kleine afstand met mijn kleine verrekijker wat kruipen in de vacht en dat trok wel mijn aandacht. En ging toen toch maar even voorzichtig wat dichterbij kijken, want ik wilde ook wel weer weten wat ik nu precies zag en om wel diertje het ging. Zo zit ik nu eenmaal ook in elkaar en ga dan ook graag dan op ontdekkingstocht. 

En ik zag dat het enkele aaskevers was, waaronder deze oranje aaskevertje dus. Er liepen ook nog andere insecten rond, maar die verdwenen in de vacht al snel toen ik met een lange stok het aanraakte. Helaas zijn de andere mislukt maar de foto helemaal boven maakte mij al blij dat ik deze aaskever toch mooi op de foto had gezet.

Deze toch wel mooi gekleurde aaskever- Oiceoptoma thoracicum leeft niet alleen maar van het aas van dode dieren hoor, maar ook van andere rotte plantaardige materiaal. Zelfs paddenstoelen en bepaalde zwammen  behoren tot zijn maaltijd zoals de grote stinkzwammen waardoor dan ook weer enkele sporen worden verspreidt. Vandaar dat ze dus ook wel stinkzwam aaskevers worden genoemd. 

Wat bedoelen ze eigenlijk met sporen?

Dat antwoord stond in mijn boek toen ik er op zocht en wat de juiste betekenis was hiervan. Een spore (Oudgriekse σπορά, sporā, zaad), is een klein maar gewoonlijk eencellige reproductief lichaam dat meestal bestand is tegen uitdroging en hitte, en dat dan weer tot een nieuw organisme kan uitgroeien. Sporen worden geproduceerd door verschillende groepen organismen, zoals schimmels, algen en mossen, varens en varenachtige en bepaalde soorten bacteriën.

Kleine doodgravertjes

Het is ook wel een bijzondere kevertje te noemen gezien wat deze zoal doet in de natuur met al zijn andere familieleden. Alles wat dood is wordt netjes opgeruimd. 

Ik dacht eerst dat er ook een dode kever lag maar, toen ik voorzichtig met een lange dunne twijg er op klikte zag ik de kleine pootjes te voorschijn komen dus deze kan dus ook de poten volledig terug trekken onder het schild.

Vreemd genoeg eet deze soort niet alleen maar van dode kadavers. Want zowel de volwassenen als hun larven jagen ook veel op larven van andere insecten, zoals vliegen, die ook van de resten eten. Maar ook houden zij van mest net als de mestkevers.  Veel insecten, zoals vleesvliegen en aaskevers leggen ook hun eieren in dode dieren. De hieruit komende maden vreten dan ook weer aan het kadaver. Het is dus  wel eten en of gegeten worden maar op de een of andere manier gezien zorgen zij ook weer net als vele andere insecten en dieren voor opruiming wat zoal in de natuur ligt.

De larven lijken soms ook op een pissebed en wellicht heb jij deze wel eens ontmoet maar ik zelf nooit (of misschien weleens en dat ik dit niet wist) en aangezien ik geen auteursrechten wilt schenden van enige fotografie kan je deze zelf ook wellicht zien als je hier op gaat zoeken (als je het wilt) weten hoe deze eruit zien op het wereldwijde web.

De oranje aaskever (Oiceoptoma thoracicum) is verder een kever uit de familie aaskevers (Silphidae). Zo las ik dit in mijn keverboek en ook dat dit de enige soort schijnt te zijn die van dit geslacht wat dus in Nederland voorkomt.  De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1758 als Silpha thoracica gepubliceerd door Carl Linnaeus. 

Hierbij sluit ik dit schrijven af en ik dank je voor je bezoek en ook voor menige reacties die ik op mijn schrijfsels wat ik hier zoal deelt al in ontvangst mag nemen. Geen URL? Zet dan je naam en laat de andere regel open en dan kan je het plaatsen gaan. alle reacties worden gemodereerd en het kan voorkomen dat je deze niet gelijk ziet staan.

Heb jij trouwens ook weleens deze aaskever eens gezien ergens? 

2021 © Tine de Jong,  Tekst en fotografie, Alle rechten voorbehouden.

Ik ontving wel eens de vraag hoe men mij hier kan volgen en helaas weet ik niet hoe ik deze optie kan toevoegen maar je kan wel de URL link dus deze https://catherinetine.blogspot.com/ toevoegen aan je leeslijst en dan ontvang je vast ook alle updates wat ik hier plaatst. Alvast heel erg bedankt mocht je dit doen want dan mis je niks hoor uit de mooi en interessante natuurwereld waar zowel de mens als de natuur in al mijn posten centraal staan.

Voor jou hierbij had ik deze mooie video gevonden waar je kan zien dat niet alleen de oranje aaskever zich aan het aas voldoet maar ook enige andere insecten. En het is soms wel dringen hoor. Ik zag hier in ook de Gewone doodgraver (Nicrophorus vespilloides) ook wel mooi van uiterlijk.  Bekijk deze video maar eens. Herken jij ze allemaal? 

Eronder staat een videoslide waar ik de dode kadaver had ontmoet en zie je ook andere foto's daar in van de ree en  ook andere mooie natuur erbij. Dus jij kan kiezen wat je dan zal willen zien. 

Vraatsporen van kevers op bomen

Bovenstaande foto is de kraamkamer van de Letterzetter
Enige tijd geleden was ik in een bos waar ik menige bomen ontmoette met wat vreemde tekeningen en soms ontmoette ik ook gaatjes erin en vroeg me af wat dit was. En toen ik het opzocht op internet stuitte ik onder andere op een foto van de sporen van de spintkever en wilde daar eens meer over te weten komen. Zij maken echt prachtige figuren in menig boom.

Maar al zijn zij kunstenaars en maken prachtige tekeningen toch zijn ze wel schadelijk voor bomen. Leerde ook gelijk wat meer over de vele keversoorten. Zo heb je bijvoorbeeld de Eikenprachtkever (Agrilus biguttatus) maar ook de grote Iepenspintkever leeft er en nog veel meer andere soorten kevers die Nederland rijk is.

Er zijn in Nederland al gauw enkele honderden soorten kevers die vraatsporen achterlaten in hout. Op bomen leven veel meer insectensoorten dan op andere planten. Een boom leeft lang en staat jaar in jaar uit op dezelfde plaats en is daarmee een voorspelbare voedselbron. Door de grootte, vorm en structuur biedt een boom ook een brede variatie aan microklimaten en voedsel. Daarnaast bieden de permanente bovengrondse houtige structuren de mogelijkheid om ook de gastheer te laten overwinteren. Vooral de bladeren, de naalden en de bast zijn rijk aan eiwitten en suikers en daarmee een belangrijke voedselbron voor veel verschillende insectensoorten. Dus ook voor vele keversoorten. Geef je nog even een foto van een boom waar wat afgezaagd was ook wat gaatjes bezit die ik ook had ontmoet:

In dit stuk ga ik schrijven over de Eikenprachtkever en de Eikenspintkever (Scolytus intricatus) en de Letterzetter (Ips typographus) Ken jij deze eigenlijk wel? En zo niet, dan leer jij vast ook wat bij van de wonderen van onze natuur.

Kevers leggen eieren onder de bast van een boom en van daaruit vreten de larven zich een weg. En zo krijg je dus een patroon in een boom. In het bos levende soorten zijn niet echt primair schadelijk voor de bomen. Dat wil zeggen, zij tasten alleen reeds verzwakte of al dode bomen aan en geen gezonde. Al is er wel al bewezen dat er kevers zijn die wel degelijk schadelijk kunnen zijn voor gezonde bomen. Vooral nieuwe aanplantingen zijn een heerlijk maal voor hen. Maar dat lees je later wel wat verder in mijn verhaal over de kevers.

Eikenprachtkever (Agrilus biguttatus)

De levenscyclus van de eikenprachtkever (Agrilus biguttatus) duurt zo een twee jaar. Volwassen kevers vliegen in juni en juli uit en zetten bij voorkeur aan de zuidzijde van verzwakte eiken hun eieren in groepjes af. De larven vreten gangen tussen bast en hout, meestal in de onderste meters van de stam. In het tweede jaar verpoppen de larven en de jonge kevers vreten zich naar buiten. Zij overwinteren als larve in een holte in de bast.

Bij overbevolking kan de kever ook gezonde bomen aantasten, daar is deze echter minder succesvol om zich te vestigen door druk van de sapstroom. De eikenprachtkever (Agrilus biguttatus) heeft de voorkeur voor iets minder jonge bomen dan de Eikenspintkever (Scolytus intricatus). Net aangeplante bomen vormen een hoog risico. Bij een zware aantasting ontstaan veel gangen waardoor de boom geringd wordt. De boom vertoont eerst enkele jaren een ijle bladstand met dode takken in de kroon. Uiteindelijk gaat de boom dood. Foto voor jou nu van een dode eik:

De eikenprachtkever is langwerpig (8 tot 13 mm lang), hij heeft groenblauwe metaalkleurige dekschilden met twee lichte stippen. De uitvlieggaten in de bast hebben een kenmerkende D-vorm. De larve is tot circa 3 cm lang. Hij is wit, plat en sterk verdeeld. De eieren worden in schorsspleten afgezet in groepjes van 5-6 stuks De eitjes hebben een doorsnede van 1,5 mm en zijn boonvormig. Soms verwart men deze met de Eikenspintkever (Scolytus intricatus)maar deze is kleiner en de boorgangen van deze hebben een O-vorm.

De eikenspintkever (Scolytus intricatus)

Deze kever heeft een eenjarige levenscyclus. Deze bastkever overwintert als larve in een eik. Afhankelijk van de weersomstandigheden verschijnen de eerste kevers in mei. Volwassen kevers kunnen van midden mei tot midden september aanwezig zijn, in deze hele periode kan ook de ei-leg plaatsvinden. De kever maakt tussen bast en hout een kenmerkende 1-3 cm lange rechte moedergang waarin de eitjes achter elkaar worden afgezet.

De larven vreten slingerend tussen hout en bast. De actieradius van de kever is beperkt tot ongeveer 100 meter maar met de wind mee kunnen grotere afstanden worden afgelegd. De eikenspintkever (Scolytus intricatus) heeft ten opzichte van de Eikenprachtkever (Agrilus biguttatus) meer voorkeur voor jongere bomen. Gezonde bomen reageren met bruine lekplekken welke de kever succesvol kan weren.

De eikenspintkever (Scolytus intricatus) boort zich in de stam en tak van een verzwakte eik. De larvengangen zijn lang en liggen dicht bij elkaar. Deze kever is klein, donkerbruin tot zwart en zo’n 2,5 tot 4 mm lang. De larve is wit, pootloos, heeft een bruine kop en ± 3 mm lang. Verwarring is mogelijk met het gangstelsel van de eikenprachtkever (Agrilus biguttatus), maar deze gangstellen hebben geen horizontaal lopende moedergang. De kevers die gelegd hebben sluiten de O-vormige opening met hun lijf af.

Pas geplante bomen worden hierdoor geringd en sterven af. Jonge aanplant van eiken kan hierdoor veel schade oplopen. Door rijpingsvraat aan het blad van volwassen kevers zal bij massale aantasting beperking van de groei optreden.

Als de larven van de spintkever volgroeid zijn, verpoppen ze zich en na circa 6 weken vanaf eierafzetting komen de kevers uit de poppen, boren ze zich naar buiten en vliegen uit naar een volgende boom. Dan begint de tweede cyclus. In de noordelijke streken overwinteren de larven van deze tweede lichting onder schors of bij de wortels van de boom.

De Letterzetter ( Ips typographus) zie foto:

De letterzetter of boekdrukkever, Ips typographus, is een bastkever. De letterzetter is donkerbruin en wordt niet meer dan vijf millimeter lang en stevig beschermt met dekschilden. De volwassen letterzetter overwintert in afval hopen van het bos. In het voorjaar gaat de letterzetter op zoek naar geschikte bomen. Het wordt daarbij aangetrokken door stoffen welke geproduceerd worden wanneer een boom beschadigd is.

De kever boort zich een weg door de schors en maakt direct onder de schors een hoofdgang in de bast. Hierbij scheidt het kevertje stoffen af welke andere letterzetters lokken. In het voorjaar, omstreeks april, boren de kevers een gang onder de bast van de stam van gevelde, verzwakte of stervende bomen. Aan weerszijden van de 7-15 cm lange moedergang worden de eieren in nisjes afgezet. Zie deze foto van een prachtig kunstwerk op een stam die ik had omgedraaid in het bos, want daar zijn ze veel op te vinden. klik op foto om het beter te zien en het te lezen (deze foto heb ik 13-11-17 hierbij toegevoegd)

De larven leven van de sapstroom van de boom en vreten zich een gang door het hout. Ze verpoppen zich en een jonge letterzetter baant zich een weg naar buiten om te overwinteren. In gunstige omstandigheden is de cyclus veel korter en kunnen er drie generaties in een jaar zijn.
De witte pootloze larven vreten hun gangen min of meer loodrecht op de moedergang, waardoor tenslotte een mooi symmetrisch patroon (als van een letterzetter) ontstaat. Aan het einde van de larvengang vindt de verpopping plaats. Van daaruit boren de jonge kevers openingen naar buiten. De Letterzetter overwintert als kever, pop of larve. Er zijn meestal twee generaties per jaar.

Zie hier een foto van de Letterzetter larven rechts onder:

Deze kever is in staat zich door de bast van een boom heen te vreten, vaak is dit een fijnspar, maar ook andere bomen willen zij wel eens nemen. De letterzetter kiest meestal verzakte bomen uit, maar als er veel letterzetters zijn is deze ook in staat gezonde bomen aan te tasten. Om van de letterzetter af te komen moeten dus de aangetaste bomen worden verwijderd. Maar om een gezonde boom succesvol aan te vallen zijn toch wel ongeveer 4000 tot 6000 letterzetters nodig hoor. De boom kleurt dan geleidelijk bruin bij gebrek aan voedingstoffen en sterft af.

Je hebt vast wel eens van die gaatjes in bomen gezien. Nu dat zijn de uitvlieg gaatjes van de Letterzetter. 

Maar heb jij weleens gezien dat zij ook uit een Tonderzwam kunnen komen? Nee? Nou dan geef ik je nog even deze mooie foto hieronder als extraatje:

Ja de natuur is eigenlijk best wel wonderbaarlijk te noemen. Nog een klein weetje extra is dat ook een roze of rode Metselbij boorgaatjes maakt in hard hout al zijn deze boorgaten van 6-7 mm).

Hoop dat je deze informatie en interessante weetjes weer erg mooi vond. Voor de bomen is het wat minder mooi die in bos staan en besmet zijn en dood gaan want vele bomen worden gekapt en de oorzaak ervan is gedaan door de vele kevers.

Alvast bedankt voor je bezoek en enige reactie. Menige foto kwam van het internet en van diverse bronnen maar er zijn er ook van mijzelf bij. Waar ik hen ook voor bedank dat zij deze op Google hebben gezet. Helaas kon ik er geen film ervan vinden op YouTube dus moet je het maar met de bovenstaande informatie doen. Mocht er toch eens een film van komen dan zet ik deze er later bij.

Kom eens vaker op bezoek op de website want als je van de mens en de natuur houdt ben je hier altijd welkom. Nogmaals erg bedankt voor je bezoek lezer en natuurgroetjes van mij Tine. 

En heb je eens tijd en hou je ook van andere gedichten maar ook leerzame artikels en weetjes over de natuur met of zonder boodschap voor jou in mijn woorden, dan ben je ook van harte welkom op mijn andere website van mij.

Gedichten en verhalen uit het leven met de mens, natuur en het leven is samen geweven met teksten, fotografie, muziek en veel meer. Klik >Gedichten en verhalen uit het leven

Tekst © 2016 Tine de Jong. Alle rechten voorbehouden.