Vrolijk getjilp hoorde ik weer onder mijn slaapkamerraam aan de voorzijde. Boven de ingang deur van de flat zitten links en rechts 2 nissen(kleine gaten) en daar komen elk jaar de musjes weer terug. Ook zo deze maand nadat ik opeens wakker werd door luid getjilp en het was ook nog eens erg vroeg. Ik deed mijn slaapkamer raam open en tuurde naar beneden.
En ja hoor daar zat een mannetje met zijn kopje foto hier onder) naar buiten en zat flink te tjilpen. Het is pas maart en ik dacht: zit deze nu al te roepen voor een vrouwtje? Of zit hij tegen zijn soortgenoten de roepen dat hij een plekje heeft gevonden en dat de anderen ook op zoek moeten gaan naar zo een nis?
Er worden ook steeds meer isolatiematerialen geplaatst en dat hindert de mussen dan ook weer. En ja dan word hun leefgebied wel steeds kleiner gemaakt. En doordat men steeds maar hun leefomgeving weghalen onder andere ook veel bomen en mussen struiken is het voor hen steeds moeilijker voor om een plekje te vinden. Het zijn hier in de stad ook de grote vogels zoals de meeuwen, kauwen of spreeuwen, duiven die je hier veel ziet. En dat vind ik wel erg jammer.
Helaas kan ik de vogel taal niet verstaan maar het zou toch best zo eens kunnen zijn toch? Want het broedseizoen is nog niet begonnen hoor. Dat is meestal hier rond mei/juni. Al heb ik wel al meegemaakt dat menig vogel al in een nest zat te broeden. En Lente geeft ook vele kriebels bij de mens dus waarom dan ook bij de vogels niet.
Hier in de stad zijn er helaas ook niet zoveel meer te zien rondom de goed geïsoleerde woningen. Maar zij zijn ook wel steeds minder te zien op het platteland. Een oorzaak ervan is ook dat het vee van de boeren steeds meer binnen staat en zo komen er dan minder uitwerpselen waar insecten op af komen. En dat is wel één van de voedselbronnen van de mus.
Hier in de stad zijn er helaas ook niet zoveel meer te zien rondom de goed geïsoleerde woningen. Maar zij zijn ook wel steeds minder te zien op het platteland. Een oorzaak ervan is ook dat het vee van de boeren steeds meer binnen staat en zo komen er dan minder uitwerpselen waar insecten op af komen. En dat is wel één van de voedselbronnen van de mus.
Bij de boerderijen eten ze vooral zaden en graan. De boeren willen dat natuurlijk niet, dus steken de boeren een vogelverschrikker in de grond of maken af en toe eens een hard knalgeluiden en daar door schrikken de vogels en vliegen zij weer weg. Naarmate paard en wagen werd vervangen door de auto, werd er ook steeds minder graan op de straten gemorst.
Vrijwel iedereen op het platteland, schudden hun tafelkleed uit in de tuinen toen zaten de mussen er al op te wachten. Oud brood werd stuk gesneden voor de mussen maar tegenwoordig gaat het de afvalemmer in. Dit natuurlijk ook om ander ongedierte te vermijden.
Vrijwel iedereen op het platteland, schudden hun tafelkleed uit in de tuinen toen zaten de mussen er al op te wachten. Oud brood werd stuk gesneden voor de mussen maar tegenwoordig gaat het de afvalemmer in. Dit natuurlijk ook om ander ongedierte te vermijden.
Mussen zijn ook gek op rupsjes en bladluizen, maar de meeste mensen spuiten met gif hiertegen en ja dan zijn er ook weer minder mussen. En dit geldt niet alleen voor de vogels maar ook voor menig andere vogel. Zelfs insecten zijn er minder en dat is zeker ook wel een voedingsbron voor onze mussen.
Er worden ook steeds meer isolatiematerialen geplaatst en dat hindert de mussen dan ook weer. En ja dan word hun leefgebied wel steeds kleiner gemaakt. En doordat men steeds maar hun leefomgeving weghalen onder andere ook veel bomen en mussen struiken is het voor hen steeds moeilijker voor om een plekje te vinden. Het zijn hier in de stad ook de grote vogels zoals de meeuwen, kauwen of spreeuwen, duiven die je hier veel ziet. En dat vind ik wel erg jammer.
Vroeger zag ik er juist veel mussen en minder grote vogels. Men weet ook dat men geen eten over het balkon mag gooien maar dat is vaak voor dovemans oren bestemd en ja dan weten de meeuwen ook wel waar voedsel is te halen en de kleine vogels zoals de musjes krijgen geen kans om dan wat toe zich te nemen daar de grote vogels hun voor zijn en dan is het wel erg moeilijk voor de musjes om hier te overleven en trekken dan uiteindelijk ook weg uit de stad. Deze had ik nog gezien voor jou:
Soms ontdek je hen wel als men bomen en struiken in de tuinen heb staan. Maar de haastige mens van deze tijd heeft niet zoveel meer in de tuinen staan en vele hebben slechts bestrating met wat kleine tuin met bloemen erin. Maar in menig dorp heb ik ze nog wel gezien hoor al had ik hen ook liever terug gezien in de stad hier en dan weer net als vanouds.
Soms ontdek je hen wel als men bomen en struiken in de tuinen heb staan. Maar de haastige mens van deze tijd heeft niet zoveel meer in de tuinen staan en vele hebben slechts bestrating met wat kleine tuin met bloemen erin. Maar in menig dorp heb ik ze nog wel gezien hoor al had ik hen ook liever terug gezien in de stad hier en dan weer net als vanouds.
Ik hou van deze kleine vedervriendjes die zo hun best doen om voor nageslacht te zorgen maar dan moet de mens hen ook maar eens een handje gaan helpen om bv Vooral in hoge ligusterhagen te plaatsen want daar voel zij zich veilig. Ook in een klimop maken zij graag hun nestjes. Verborgen onder het groen hebben zij het daar ook prima naar hun zin. Deze hieronder hield mij wel even in de gaten voor hij de klimop in dook.
Maar ik was al erg blij dat menig mus deze nissen al hebben ontdekt en waar zij elk jaar weer komen broeden. En ik hoop dat men (de woningbouw) deze nissen niet af gaat sluiten want dan is er wel een grote kans dat ik hen niet meer hier zal horen en zien.
Als de paardenbloemen weer op grasveld komen dan is het altijd zo een mooi gezicht als ze de zaden eten. Dat is goede vitaminen voor hen. Soms eten ze ook zand om hun voedsel te helpen afbreken in een deel van hun maag dat "spiermaag" wordt genoemd. En een zandbad vinden ze heerlijk want dan kunnen ze alle ongedierte uit hun veren halen.
De huismus is een kleine zangvogel die samen met ongeveer twintig andere mussensoorten zoals de ringmus, behoort tot de familie Passeridae. De huismus is 14 cm lang en weegt maximaal 30 gram. Het mannetje heeft een grijze kruin en grijze wangen, een zwarte keel en borst, een zwart masker met witte stip achter het oog, een witte streep over de vleugels, en in het broedseizoen een zwarte snavel.
Het vrouwtje heeft een minder contrastrijke tekening dan het mannetje, een lichte oogstreep, enige tekening op rug en vleugels en een effen licht grijs/bruine borst. In de ruitijd is hun verenkleed soms nauwelijks meer te herkennen als zijnde van een huismus. Zie de foto tekening:
Het nest, dat door man en vrouw samen wordt gemaakt, is een slordig maaksel in spleten, onder dakpannen, in nestkasten, oude zwaluwnesten, klimop en andere klimplanten. Als vrijgevochten straatjongen aarzelt de mus niet om ook reeds bewoonde nesten in beslag te nemen.
Het mannetje benadert het vrouwtje met stijf gehouden staart, slepende vleugels en luid getsjilp. Als het wijfje niet paringsbereid is, neemt ze de dreighouding aan, waardoor het mannetje echter alleen maar bronstiger wordt. Het lawaai dat daarbij ontstaat, lokt andere mannetjes aan, die hun steentje aan de feestvreugde willen bijdragen. In de algemene verwarring ziet het wijfje dan kans om er dan lekker tussenuit te knijpen.
Een mannetje wil natuurlijk een vrouwtje zoeken, dat zoeken begint ongeveer rond juni en eindigt rond juli. Het doet zijn uiterste best om een vrouwtje te vinden. Hij tjilpt op zijn allermooist en probeert zoveel mogelijk aandacht te krijgen en dan maar hopen dat een vrouwtje voor zijn gezang valt. Soms lukt het na een aantal dagen maar soms moet hij toch weer zelf wat aan het nest veranderen en ook meer gezang teweeg gaan brengen. En daarom hoor ik waarschijnlijk al heel vroeg zijn vrolijk geluid.
Voor jou mijn mussen fotografie met heerlijk getjilp van hen. Veel kijk en luisterplezier.
Het nest, dat door man en vrouw samen wordt gemaakt, is een slordig maaksel in spleten, onder dakpannen, in nestkasten, oude zwaluwnesten, klimop en andere klimplanten. Als vrijgevochten straatjongen aarzelt de mus niet om ook reeds bewoonde nesten in beslag te nemen.
Het mannetje benadert het vrouwtje met stijf gehouden staart, slepende vleugels en luid getsjilp. Als het wijfje niet paringsbereid is, neemt ze de dreighouding aan, waardoor het mannetje echter alleen maar bronstiger wordt. Het lawaai dat daarbij ontstaat, lokt andere mannetjes aan, die hun steentje aan de feestvreugde willen bijdragen. In de algemene verwarring ziet het wijfje dan kans om er dan lekker tussenuit te knijpen.
Een mannetje wil natuurlijk een vrouwtje zoeken, dat zoeken begint ongeveer rond juni en eindigt rond juli. Het doet zijn uiterste best om een vrouwtje te vinden. Hij tjilpt op zijn allermooist en probeert zoveel mogelijk aandacht te krijgen en dan maar hopen dat een vrouwtje voor zijn gezang valt. Soms lukt het na een aantal dagen maar soms moet hij toch weer zelf wat aan het nest veranderen en ook meer gezang teweeg gaan brengen. En daarom hoor ik waarschijnlijk al heel vroeg zijn vrolijk geluid.
Het is echt wonderlijk dat hij deze klanken zo luid uit het kleine keeltje kan krijgen en het duurt ook best lang hoor. Maar ik vind het een heerlijk geluid dus mag deze best van mij wel vroeg aanvangen. Zo heb ik ook geen wekker nodig om wakker te worden. De mus zorgt hier wel voor. En doet hij het niet dan is de merel er ook nog en die kan er ook wat van zeg. Zo heb ik elke morgen vrolijke klanken bij het ontwaken.
In de tijd van het paren krijgt de mus 2 tot 3 keer een nest. Een nest bestaat uit 4 tot 6 eieren, dat betekent niet dat er zoveel jonkies komen. De nakomelingen blijven ongeveer 40 tot 70 dagen bij hun ouders. De rollen in het gezin verschillen. De ene keer zorgt het mannetje voor eten en het vrouwtje voor het nest, en de andere keer andersom.
In de tijd van het paren krijgt de mus 2 tot 3 keer een nest. Een nest bestaat uit 4 tot 6 eieren, dat betekent niet dat er zoveel jonkies komen. De nakomelingen blijven ongeveer 40 tot 70 dagen bij hun ouders. De rollen in het gezin verschillen. De ene keer zorgt het mannetje voor eten en het vrouwtje voor het nest, en de andere keer andersom.
Als ze er de kans voor krijgen bedelen zij nog maandenlang bij hun vader en moeder. Het is leuk om te zien hoe volwassen mussen, die bekwaam kunnen vliegen en links en rechts aan ruzies deelnemen en bij het naderen van een van hun ouders plotseling als een zielig hoopje in elkaar duiken en met fladderende vleugeltjes het baby'tje weer te gaan spelen.
Hier nog enkele tips voor jou mocht jij eens een jonge huismus vinden:
Heb jij een jonge Huismus gevonden die nog (bijna) kaal is, dan hier wat tips voor de
Hier nog enkele tips voor jou mocht jij eens een jonge huismus vinden:
Heb jij een jonge Huismus gevonden die nog (bijna) kaal is, dan hier wat tips voor de
EERSTE HULP VOOR DE JONGE HUISMUS
Neem twee plastic flessen en vul die met warm water. Ongeveer 34 of 35 graden Celsius. Dat is ongeveer handwarm (zo warm als je hand). Leg de flessen in een doos met een dunne doek eroverheen. Voel met uw hand er op of de temperatuur warm is, koud of heet.
Is het handwarm (dus niet HEET), dan zet u de gevonden mus er bovenop. Dit is nodig om te voorkomen dat het dier door onderkoeling sterft. Pas als DAT gebeurd is gaat u zoeken naar een vogel-opvang centrum bij u in de buurt. BEL ze altijd eerst om te vragen of hen het musje op willen nemen.
Maar let ook op deze onderstaande tip want vele zetten het diertje terug maar:
Een jonge mus kan u niet zo maar terug zetten in het nest. De reden dat het jong er uit ligt kan ook zijn dat 1 van de ouders weg was en gevangen is door een kat of sperwer. De stiefouder kan dan soms de jongen uit het nest gooien. Doe je een jonge vogels terug in het nest, dan worden zij dood gemaakt door de stiefouder, en jij stoort ook het nest waardoor het mogelijk helemaal verlaten wordt.
Nog even enkele tips voor jou mocht je eens een gewond diertje aantreffen:
* Bekijk het musje heel goed, nu die zich nog stil houdt van de schrik. Houd het vast en zoek heel goed naar wondjes.
* Heeft de huismus grote wonden of mist het zelfs delen van het lichaam, dan moet het diertje zo snel mogelijk bij een dierenarts komen. Dat kunt u het snelste zelf doen. Iedere dierenarts heeft een dienst voor urgente gevallen. Dit doen dierartsen meestal gratis.
De dierenarts zal het musje daarna naar een vogelopvangcentrum laten brengen.
* BEL de dierenarts altijd eerst even. Als deze weigert vraag dan naar de reden. Is de reden "die blijft waarschijnlijk geen twee dagen in leven", neem dan contact met de dieren ambulance want zij kunnen ook veel betekenen voor jou en je gevonden mus.
* Mist het een pootje, dan is de mus, na herstel, in staat verder te leven. Huismussen kunnen heel goed met 1 pootje leven. Maar antibiotica is waarschijnlijk nodig. Dat mag alleen een dierenarts geven.
*Is de poot gebroken dan kan dit gespalkt worden en zal het zich meestal heel snel herstellen. Ook als het bijna helemaal los hangt.
*Mist het een vleugel, dan wordt het een ander verhaal. Dan kunt u het beste de dierenambulance het diertje laten ophalen. Waarschijnlijk zullen ze het laten inslapen. Want met maar 1 vleugel wordt het musje meteen na herstel als prooi opnieuw gegrepen.
* Mist het de staart, dan is er weinig aan de hand want dit wist jij waarschijnlijk niet : de staartpennen groeien binnen 4 weken weer aan.
* Is kop of snavel kapot dan zal het waarschijnlijk ook in moeten slapen. Maar dat bepaald ook de dierenarts.
Neem twee plastic flessen en vul die met warm water. Ongeveer 34 of 35 graden Celsius. Dat is ongeveer handwarm (zo warm als je hand). Leg de flessen in een doos met een dunne doek eroverheen. Voel met uw hand er op of de temperatuur warm is, koud of heet.
Is het handwarm (dus niet HEET), dan zet u de gevonden mus er bovenop. Dit is nodig om te voorkomen dat het dier door onderkoeling sterft. Pas als DAT gebeurd is gaat u zoeken naar een vogel-opvang centrum bij u in de buurt. BEL ze altijd eerst om te vragen of hen het musje op willen nemen.
Maar let ook op deze onderstaande tip want vele zetten het diertje terug maar:
Een jonge mus kan u niet zo maar terug zetten in het nest. De reden dat het jong er uit ligt kan ook zijn dat 1 van de ouders weg was en gevangen is door een kat of sperwer. De stiefouder kan dan soms de jongen uit het nest gooien. Doe je een jonge vogels terug in het nest, dan worden zij dood gemaakt door de stiefouder, en jij stoort ook het nest waardoor het mogelijk helemaal verlaten wordt.
Nog even enkele tips voor jou mocht je eens een gewond diertje aantreffen:
* Bekijk het musje heel goed, nu die zich nog stil houdt van de schrik. Houd het vast en zoek heel goed naar wondjes.
* Heeft de huismus grote wonden of mist het zelfs delen van het lichaam, dan moet het diertje zo snel mogelijk bij een dierenarts komen. Dat kunt u het snelste zelf doen. Iedere dierenarts heeft een dienst voor urgente gevallen. Dit doen dierartsen meestal gratis.
De dierenarts zal het musje daarna naar een vogelopvangcentrum laten brengen.
* BEL de dierenarts altijd eerst even. Als deze weigert vraag dan naar de reden. Is de reden "die blijft waarschijnlijk geen twee dagen in leven", neem dan contact met de dieren ambulance want zij kunnen ook veel betekenen voor jou en je gevonden mus.
* Mist het een pootje, dan is de mus, na herstel, in staat verder te leven. Huismussen kunnen heel goed met 1 pootje leven. Maar antibiotica is waarschijnlijk nodig. Dat mag alleen een dierenarts geven.
*Is de poot gebroken dan kan dit gespalkt worden en zal het zich meestal heel snel herstellen. Ook als het bijna helemaal los hangt.
*Mist het een vleugel, dan wordt het een ander verhaal. Dan kunt u het beste de dierenambulance het diertje laten ophalen. Waarschijnlijk zullen ze het laten inslapen. Want met maar 1 vleugel wordt het musje meteen na herstel als prooi opnieuw gegrepen.
* Mist het de staart, dan is er weinig aan de hand want dit wist jij waarschijnlijk niet : de staartpennen groeien binnen 4 weken weer aan.
* Is kop of snavel kapot dan zal het waarschijnlijk ook in moeten slapen. Maar dat bepaald ook de dierenarts.
En wist je dit ook? Weetje.
Mussen huppelen niet alleen rond op straat of in de struiken of tjilpen in bomen. Ze hebben ook allemaal een culturele geschiedenis. En ze zijn ook een beetje beroemd. Omdat ze werden geportretteerd, gefilmd en gefotografeerd en ook vereeuwigd in vele spreekwoorden. Edit Piaf werd beroemd als de Mus van Parijs en Mireille Mathieu was de Mus van Avignon, die op haar beurt zong over de Mussen van Parijs.
Tekst, natuurfotografie © 2017 Tine de Jong alle rechten voorbehouden.
Dank je wel dat je gezellig op visite kwam om te lezen en te kijken.
Kom ook eens op mijn andere website op bezoek want daar vind jij ook weetjes over de natuur en mooie uitjes.
gedichten en verhalen uit het leven waar je ook veel natuur weetjes vind en ook waar de liefde, leven, en veel meer te lezen en te zien zijn in woord en beeld. En zeker ook geen website waar jij je verveeld.
Dank je wel dat je gezellig op visite kwam om te lezen en te kijken.
Kom ook eens op mijn andere website op bezoek want daar vind jij ook weetjes over de natuur en mooie uitjes.
gedichten en verhalen uit het leven waar je ook veel natuur weetjes vind en ook waar de liefde, leven, en veel meer te lezen en te zien zijn in woord en beeld. En zeker ook geen website waar jij je verveeld.
Voor jou mijn mussen fotografie met heerlijk getjilp van hen. Veel kijk en luisterplezier.
* Vind jij het ook zo gezellig klinken?
