Onlangs was ik op bezoek in de Historische moestuin van Bartiméus op bezoek en op de terugweg naar de auto van mijn partner ontdekte ik wat gelige spul op een stukje boomschors op de bodem liggen. Wist in het geheel niet wat het was, dus maar enkele foto's ervan gemaakt en bij thuiskomst moest ik het natuurlijk ook weer op gaan zoeken. Want dat doe ik vaak als ik iets ontmoet wat ik niet echt thuis kan brengen.
Wat ik had ontmoet is dus Heksenboter. Zou de heks madam Mikmak uit het weekblad Donald Duck dit ook ook hebben gebruikt voor al haar toverdrankjes? ; ) Wie zal het zeggen.
In ieder geval kwam ik erachter dat dit dus Heksenboter was. Nou ik hoef het niet op mijn boterham hoor en jij vast ook niet, want zo is het geel en vers en de volgende dag kan het al heel wat smerig donkerbruin zijn of zwart.
Kan je hier van helaas geen foto van laten zien maar die kan jij vast wel vinden op het internet. In elk geval noemt men dit boter maar dan wel in een andere betekenis bedoeld.
Hier wat informatie voor jou mocht je het ooit ook eens hebben ontmoet of zou tegen komen. Dat heb ik gehaald uit mijn natuurboeken, maar ook via Wikipedia ontdekte ik weer heel wat van dit rare verschijnsel.
Heksenboter (Fuligo septica) behoort tot de Myxomyceten of Slijmzwammen. Het wordt niet tot het dierenrijk gerekend, maar ook niet tot het plantenrijk. Maar wat is het dan? Dit kwam ik te weten na veel lezen.
Heksenboter is een van weinige slijmzwammen met een Nederlandse naam. Zelfs twee; het wordt ook wel Runbloem genoemd. De Engelse hebben er ook een hele vreemde benaming voor namelijk: Dog’s vomit slime mold’. (Het braaksel van een hond) oftewel "Dog vomit fungus" Nou als je dit hoort zal je ook vast zoiets hebben van een bah gevoel.
De schimmel, die de wetenschappelijke naam Fuligo septicai heeft, wordt ook soms 'roerei-schimmel' genoemd. Het is meest waarschijnlijk te zien tijdens warme, natte periodes, die soms uit nergens opduiken. Het heeft vocht nodig om te leven en bij droogte wordt deze heel vies van kleur. Deze soort voelt zich goed thuis op rijke bodems, en in een stedelijke omgeving tref je heksenboter soms ook aan op houtsnippers.
Het bestaat uit een geel plasmodium dat zich kan verplaatsen bijvoorbeeld door de wind of door de insecten en daarbij een glanzend spoor achterlaten. Heksenboter voedt zich met micro-organismen. Als gekleurd snot kruipt het uiterst traag over bijvoorbeeld rottend hout op jacht naar smakelijke bacteriën, schimmelsporen of zelfs schimmeldraden. Lukt het niet meer om voedsel te vangen? Geen probleem, het vloeibare protoplasma vervormt tot een sporenvormend organisme en stuurt zichzelf als miljoenen sporen richting het zwerk op zoek naar een betere woonplaats.
Hier wat informatie voor jou mocht je het ooit ook eens hebben ontmoet of zou tegen komen. Dat heb ik gehaald uit mijn natuurboeken, maar ook via Wikipedia ontdekte ik weer heel wat van dit rare verschijnsel.
Heksenboter (Fuligo septica) behoort tot de Myxomyceten of Slijmzwammen. Het wordt niet tot het dierenrijk gerekend, maar ook niet tot het plantenrijk. Maar wat is het dan? Dit kwam ik te weten na veel lezen.
Heksenboter is een van weinige slijmzwammen met een Nederlandse naam. Zelfs twee; het wordt ook wel Runbloem genoemd. De Engelse hebben er ook een hele vreemde benaming voor namelijk: Dog’s vomit slime mold’. (Het braaksel van een hond) oftewel "Dog vomit fungus" Nou als je dit hoort zal je ook vast zoiets hebben van een bah gevoel.
De schimmel, die de wetenschappelijke naam Fuligo septicai heeft, wordt ook soms 'roerei-schimmel' genoemd. Het is meest waarschijnlijk te zien tijdens warme, natte periodes, die soms uit nergens opduiken. Het heeft vocht nodig om te leven en bij droogte wordt deze heel vies van kleur. Deze soort voelt zich goed thuis op rijke bodems, en in een stedelijke omgeving tref je heksenboter soms ook aan op houtsnippers.
Het bestaat uit een geel plasmodium dat zich kan verplaatsen bijvoorbeeld door de wind of door de insecten en daarbij een glanzend spoor achterlaten. Heksenboter voedt zich met micro-organismen. Als gekleurd snot kruipt het uiterst traag over bijvoorbeeld rottend hout op jacht naar smakelijke bacteriën, schimmelsporen of zelfs schimmeldraden. Lukt het niet meer om voedsel te vangen? Geen probleem, het vloeibare protoplasma vervormt tot een sporenvormend organisme en stuurt zichzelf als miljoenen sporen richting het zwerk op zoek naar een betere woonplaats.
Slijmzwammen leven echt dus in het niemandsland tussen de dieren, planten en de schimmels. Paddenstoel? Dier? Plant? Heksenboter is van alles wat: microscopisch kleine geslachtscellen met schijnvoetjes, een groot – tot soms een halve meter doorsnede – en slijmerig gekleurd plasmodium met veel kernen en zonder celwanden dat als het beslag van een pannenkoek traag over de grond vloeit onderwijl allerlei rottende zaken etend.
Verslechteren de omstandigheden, dan ontstaan er steeltjes waarvandaan sporen de hele wereld over gaan om jaren later onder gunstige omstandigheden te kiemen. Heksenboter kan je overal vinden en tegenkomen. Voor mij was het de 1ste keer dat ik het ontmoette.
Verslechteren de omstandigheden, dan ontstaan er steeltjes waarvandaan sporen de hele wereld over gaan om jaren later onder gunstige omstandigheden te kiemen. Heksenboter kan je overal vinden en tegenkomen. Voor mij was het de 1ste keer dat ik het ontmoette.
Het leek net een klein hondje vond ik maar dan in het geel met een stokje in zijn bekje, dus zoals de Engelse het noemen klopt dan wel met dit gezicht. Het lijkt inderdaad op wat braaksel als je het van dichtbij bekijkt. Het voelde ook erg raar aan toen ik het aanraakte.
Op een bepaald moment als er voldoende gegeten is, vormen ze een onbeweeglijk vlies waarin sporen worden gevormd, daarmee verspreiden de slijmzwammen zich. We kunnen ze het hele jaar door op de bosbodem vinden en zijn eigenlijk ook niet zo zeldzaam. Er zijn veel diverse soorten, maar de heksenboter is samen met de blotebilletjeszwam de meest bekende.
Op een bepaald moment als er voldoende gegeten is, vormen ze een onbeweeglijk vlies waarin sporen worden gevormd, daarmee verspreiden de slijmzwammen zich. We kunnen ze het hele jaar door op de bosbodem vinden en zijn eigenlijk ook niet zo zeldzaam. Er zijn veel diverse soorten, maar de heksenboter is samen met de blotebilletjeszwam de meest bekende.
Opgepast voor wie denkt zo’n slijmzwam mee te nemen om thuis te bestuderen. Het kleinste gaatje is voldoende voor de heksenboter om te ontsnappen hoor. Ze kruipen gewoon cel voor cel naar buiten en straks heb jij het ergens anders in huis dan wellicht ook.
Hun ecologische rol in de natuur is om dode materialen af te breken om de voedingsstoffen te recyclen voor andere soorten om te gebruiken. Best wel interessant dus wat ik weer las en voor jou misschien ook wel. Dus als jij eens wat gelige slijm ziet op een boom, of schors of elders dan weet jij nu vast wel wat dit is.
Er is nog een legende over dit slijm hoor. Er is veel speculatie over de oorsprong van deze ongewone naam. Volgens sommige oude Oost-Europese legendes, verschijnt deze boter bij de ingang van je huis als je een heks je betoverd heeft met een heksenvloek. De enige manier om je ervan te ontdoen, is om met rechte pinnen dan te prikken in de heksenboter, waardoor de binnen-zuren van het fruitings-lichaam gaan lekken en je zo dan de schimmel kan doden, waardoor de vloek wordt opgeheven en je weer vrij kan leven. Maar goed dat het maar een legende is.
En zo zie en lees je wel weer dat als je in de natuur gaat wandelen veel mooie natuur is te ontdekken met bekende en onbekende ontmoetingen.
© 2017 Tine de Jong Alle rechten voorbehouden
Hun ecologische rol in de natuur is om dode materialen af te breken om de voedingsstoffen te recyclen voor andere soorten om te gebruiken. Best wel interessant dus wat ik weer las en voor jou misschien ook wel. Dus als jij eens wat gelige slijm ziet op een boom, of schors of elders dan weet jij nu vast wel wat dit is.
Er is nog een legende over dit slijm hoor. Er is veel speculatie over de oorsprong van deze ongewone naam. Volgens sommige oude Oost-Europese legendes, verschijnt deze boter bij de ingang van je huis als je een heks je betoverd heeft met een heksenvloek. De enige manier om je ervan te ontdoen, is om met rechte pinnen dan te prikken in de heksenboter, waardoor de binnen-zuren van het fruitings-lichaam gaan lekken en je zo dan de schimmel kan doden, waardoor de vloek wordt opgeheven en je weer vrij kan leven. Maar goed dat het maar een legende is.
En zo zie en lees je wel weer dat als je in de natuur gaat wandelen veel mooie natuur is te ontdekken met bekende en onbekende ontmoetingen.
© 2017 Tine de Jong Alle rechten voorbehouden
© copyright Foto 1 en foto 2 zijn genomen in een bos waar ik eens was.
Vond een interessante film erbij voor jou waar je veel leert over deze slijmzwam:
Zet de vertaler rechts onder aan voor bv NL en dan bij radartje kan je jouw taal zoeken.
this Pulsating Slime Mold Comes in Peace (ft. It's Okay to Be Smart) | Deep Look