Zwammen over zwammen - het ontstaan

Er zijn heel veel zwammen soorten en met allerlei benamingen die best wel moeilijk zijn te onthouden of laat staan ze te determineren. Een paddenstoel is theoretisch gezien geen plant, noch een dier. Hij behoort tot een geheel eigen rijk en dat zijn de schimmels. Ze hebben geen bladgroen om zonlicht op te vangen. Bovendien kunnen ze groeien in het donker en er zijn er zelfs die licht geven in het donker. Dit zijn eigenschappen die paddenstoelen onderscheiden van planten. Het probleem is echter dat door al het kunstlicht het zwakke licht van de paddenstoelen vrijwel niet meer waar te nemen is. Om een lichtgevende paddenstoel in het bos te kunnen vinden moet het aardedonker zijn.


Als een paddenstoel geen plant of dier is, wat is het dan wel? Het heeft lang geduurd voordat onderzoekers daar het antwoord op konden geven. En ik las in 1 van mijn paddenstoelen boeken dat paddenstoelen het zichtbare gedeelte blijken te wezen van een draderige massa die onder de grond of in het hout leeft. 

Naast dieren en planten bestaat er dus een derde groep wezens. Voor mij zijn het gewoon schimmels die onder de grond leven maar het is wel een feit dat paddenstoelen heel snel verschijnen als het weer wat vochtig is of is geweest en zonder dat duidelijk is waar ze vandaan komen. En later zijn ze ook weer snel verdwenen als dat zij komen zijn, en dan is het wel een wondere wereld te noemen.

Ik heb al eerder op deze natuurwebsite over paddenstoelen geschreven en ook mijn vriendin Catherine, maar we hebben beiden nog niet geschreven nog niet over het ontstaan ervan. En dat is ook wel een mooi interessant verhaal. Een paddenstoel is dus een schimmel die zich ook kan voeden met onder andere paardenmest en stro, hout en houtsnippers. Zwammen en schimmels zijn hetzelfde. 

Synoniemen dus. Wetenschappelijk gezien hebben ze dezelfde naam: fungi. Inderdaad, daar komt ook de naam pizza funghi vandaan. Het mycelium of de zwamvlok gaat zich dan over de voedingsbodem verspreiden en op die manier gaan de paddenstoelen groeien. Nog even wat mooie foto's van paddenstoelen voor jou erbij die uit een boomstronk komen en uit het vermolmde hout. Klik erop als jij hen groter zou willen zien.

Als het vochtig weer is geweest zal je jij ze ook weleens hebben gehad in je gazon. De oorzaak van het ontstaan van paddenstoelen in je gazon heeft vaak te maken met de aanwezigheid van organisch afval in de grond. Organisch afval bestaat uit dood hout, bladeren en andere plantenresten. Een andere oorzaak van paddenstoelen kan de aanwezigheid van stikstof zijn. Hieruit zijn de schimmels opgebouwd. 

Wanneer de juiste groeiomstandigheden, warm en vochtig weer, bereikt worden, zullen op plaatsen met veel organisch afval of stikstof paddenstoelen verschijnen. Wanneer de weersomstandigheden veranderen verdwijnen de meeste paddenstoelen weer vanzelf. In veel gevallen hoeft u er dus helemaal niet aan te doen als jij ze eens hebt in je gazon. Je maait ze af maar in de bodem zitten nog wel het draden netwerk die je niet ziet met het blote oog.

Vele zwammen leven ook in symbiose met elkaar en dat betekent dat ze een soort levensgemeenschap aangaan met een plant of boom. Ze kunnen zonder hun partner niet overleven. De vliegenzwam bijvoorbeeld leeft in symbiose met de berk. De zwamvlok leeft op de worteltopjes van een berk. De zwam zorgt ervoor dat de wortels van de berk beter voedingsstoffen uit de grond kunnen opnemen. 

De berk voedt de zwamvlok met suikers die hij zelf maakt. Zowel de berk als de zwam hebben voordeel van elkaar. In ruil hiervoor geeft de schimmel de boom mineralen, water en bescherming tegen bepaalde ziektes die de boom willen infecteren. De verbintenis tussen boom en schimmel noemen we Mycorrhiza.

Ik heb een foto waar je een beetje kan zien hoe zo een netwerk zich vormt, en deze vond ik op een boomstronk die al wat aan het vergaan was. Door wat mos voorzichtig op te tillen om te zien of er insecten onder zaten ontdekte ik dus ook een mooi netwerk van het beginstadia van de zwamvlok- kleine schimmeldraden. Ik heb het wel met een vergrootglas gedaan om je het dan nog beter te laten zien. Dus de kwaliteit foto kan wat tegenvallen. Klik op de foto als je het in het groot wilt zien. En op pijl terug als je weer verder wilt lezen want ik weet niet of de lichtbalk werkt. 

Maar zo kan je toch een beetje het netwerk van draden zien ook al is de foto wellicht niet zo duidelijk maar ik houd van puur en bewerk mijn foto's nooit want de natuur is ook puur. Soms is het niet met het blote oog te zien want het kunnen ook microscopische kleine schimmeldraden wezen. En deze deeltjes noemt men dus zwamvlokken. 

De zwamvlok is dus eigenlijk de plant van een paddenstoel en deze groeit onder de grond, door dood hout en van afgevallen bladeren die verteerd worden. En soms heb je geluk dat ze ook al te zien zijn op een boomstronk voordat de paddenstoelen gaan groeien. Ze kunnen dus ook wel de opruimers genoemd worden en zijn dus heel goed voor het ecosysteem.

Wanneer de temperatuur en de vochtigheid precies goed zijn ontkiemen zij en komen vanuit de kleine knopjes een paddenstoel. Deze draagt de zaden dan ook bij zich en dat zijn hele kleine zaden die wij ook wel sporen noemen. Het gedeelte dat boven de grond zichtbaar is dus eigenlijk het voortplantingsorgaan. Met behulp van een spiegeltje is de onderkant van de hoed goed te bekijken, zonder dat je hem hoeft om te buigen of te plukken.

Er zijn paddenstoelen die geen hoed hebben, zij vormen de sporen in hun buik en dat zijn de buikzwammen. Een voorbeeld hiervan is de bovist ook wel puffbal genoemd. Hij ziet er uit als een grote witte bal die op de grond ligt.

Is de bal rijp dan gaat deze stuk en komen de sporen vrij en dan worden de sporenwolken door de wind verspreid. Sporen worden ook verspreid door dieren die van een paddenstoel hebben gegeten want door de ontlasting komen zij er uit en verspreiden zich ook weer. 

En bij de grote stinkzwam werkt het weer anders want als de stroperige stinkende sporenmassa vrij komt, komen daar veel vliegen op af die dat opeten en daarmee ook helpen om het te verspreiden.

Sommige zwammen en schimmels gebruiken levende planten maar ook dieren als voedsel. Zo is er ook een schimmel die op levende rupsen leeft. Langzaam verteert de schimmel de rups en als de rups bijna dood is, vormt de zwam weer nieuwe vruchtlichamen. De paddenstoelen groeien dan uit die rups. Heel vreemd wellicht maar voor meer informatie hierover klik of druk dan hier want anders wordt mij schrijven veel te lang. Ophiocordyceps_sinensis

Er zijn drie soorten schimmels. De parasieten (of profiteurs) die leven op nog levende bomen, de symbionten (of samenlevers) die ook leven op nog levende organismen, maar waar boom en schimmel belangrijk zijn voor elkaar en de saprofyten (of afbrekers) die leven op dode resten van organismen. 

Voorbeelden van profiteurs (parasieten) zijn: Berkenzwam, Echte tonderzwam, Rupsendoder, Vals judasoor, Biefstukzwam. En op deze website zal je hen ook tegenkomen want over enige heb ik al eens geschreven.Via de labels die onder de video staan kan je hen tegenkomen. Zeker wel een aanrader om er eens op te drukken of klikken.

Denk maar aan de alom bekende vliegenzwam die we meestal terug vinden aan de voet een berkenboom en heel soms ook onder andere bomen ontstaan door een spoor die meegenomen is door bijvoorbeeld een insect of een weekdier zoals de naaktslak. En deze vliegenzwam is onschadelijk voor deze bomen want zij vormen ook ectomycorrhiza dat het wortelhout niet binnendringt maar het omarmt. 

Een ectomycorrhiza mycorrhiza is een samenlevingsvorm van schimmels en planten via de wortels. Bijna alle planten werken ondergronds samen met schimmels. Deze absorberen bijvoorbeeld mineralen uit de bodem die ze vervolgens afstaan aan een plant, in ruil daarvoor krijgen ze suikers terug voor hun eigen voeding. Het woord mycorrhiza is afgeleid van het Griekse mukès dat zwam betekent, en rhiza dat wortel beduidt.

De paddenstoel functioneert als een bloem van een plant en is voor het verspreiden van zaden weer heel goed voor de voortplanting. De zwamvlok is dus een heel belangrijk onderdeel in ons ecosysteem. Door de zwamvlokken wordt afgevallen blad, hout en andere organische stoffen omgezet in humus en mineralen waar bomen, struiken en kruiden weer van leven. Sommige hebben soms het uiterlijk van een bloem en onlangs vond ik deze
op Landgoed Waardenburg. klik op de foto links als je deze groter wilt zien:

De wereld van zwammen is echt heel uitgebreid want er zijn ook paddenstoelen die vanwege hun voedsel zeer vreemde eisen aan hun omgeving stellen. Zoals enkele zwammen die alleen groeien bijvoorbeeld op plekken waar brand is geweest. Zij kunnen hun voedsel alleen uit verbrand hout halen. 

En er zijn zelfs paddenstoelen die zelfs uit mest groeien. Maar ik ben niet zo een type om in de poep van een dier te kijken hoor en jij vast ook niet of toch wel??

Determineren ervan is best moeilijk om dat er zoveel op elkaar lijken. Daarom lees je ook vaak in de krant dat er weer mensen vergiftigd zijn omdat ze denken dat de paddenstoelen eetbaar waren. Men moet echt uitkijken want er zijn er heel veel die op elkaar lijken en ik pluk ze zelf nooit. Ik geniet slechts ervan als ik ze ziet. 

Mijn raad voor jou is dan ook, pluk ze niet als je twijfelt.

De laatste jaren komen er steeds minder soorten paddenstoelen voor. Eerst kregen mensen die paddenstoelen plukten de schuld. Nu blijkt dat het verdwijnen van paddenstoelen toch andere oorzaken heeft. En nu denken zij dus weer dat door sterke ontwatering bossen en weilanden verdrogen. Hierdoor krijgt een zwamvlok het moeilijk en maakt dan minder paddenstoelen. Maar waar ik wandelde was het behoorlijk vochtig hoor, maar men moet nu eenmaal altijd zwammen over van alles en nog wat.

Nu stop ik met mijn gezwam over de zwammen en bedank jou voor je bezoek en voor meer weetjes uit de natuur ben je hier altijd welkom. En zoals ik al eens eerder heb geschreven zijn alle paddenstoelen sfeerbrengers van de herfst die ons steeds weer begroeten bij elke herfstwandeling.

Geniet van Fotografie in onderstaande video,  want ik kan hen hier niet allemaal gaan plaatsen. Soms is de keuze niet gemakkelijk want eigenlijk vind ik ze dan allemaal wel erg mooi. Bedankt dat je weer gezellig op bezoek kwam om te lezen en te kijken.

Fotografie hier en in natuurfilm en Tekst © 2019 Tine de Jong

Voor jou mijn video met mooie fotografie: Paddenstoelen en zwammen in kleurrijke Herfst

Alblasserbos waar je steeds kan genieten van de mooie natuur

Toen de herfstzon wat dagjes geleden weer even gezellig op visite kwam heb ik met een wandel maatje en mijn man  samen hier weer een mooie natuurwandeling gemaakt in het Alblasserbos wat ligt in de Alblasserwaard- Gemeente Molenlanden.  

Het najaar is de tijd van de kleurende en vallende bladeren maar ook van het ontspruiten van vele mooie paddenstoelen. En wij hebben er weer veel ontmoet maar ook andere mooie geschenken die herfstseizoen ons steeds geeft. Bomen waren nog niet zo in de herfstmode maar toch vond ik hen weer mooi om te zien. Elke boom vertoont toch zijn eigen eigenschappen en schoonheid. 

Ik hou heel veel van de natuur en als ik wandel kijk ik ook goed om mij heen en luister naar de geluiden en ik ervaar dan ook een stilte in mijzelf. Steeds weer nieuwe ontmoetingen en ik ben echt in mijn sas als ik ziet hoeveel insecten er te zien zijn maar ook om mooie bloemen, plantensoorten en vogels die je hoort sjilpen of zingen. 

Het geluid van de specht die weer zijn gehamer liet horen. Dit bos leeft en zit vol met prachtige natuur. En ik vind het ook altijd leuk om dan op boomstronken te kijken als er mos opgroeit en dan de nieuwe zaadjes te zien. 

En soms zie je ook dat er een beginstadia op zit van een mooie schimmel bijvoorbeeld de kleine hertshoorn in begin stadia, en deze die ik ontmoette was zo een 7 a 8 mm. 

Zie foto's beneden van de mooie zaaddoosjes en er onder is een jonge Geweizwam – Xylaria hypoxylon had ik gezien.

In elk seizoen wandel ik hier wel een paar keren achter elkaar, omdat ik het hier gewoon heel erg mooi en rustig vind en zeker in de vroege morgen of wat later in de vroege avond. Maar ook omdat er steeds wat anders is te ontdekken in het bos wat echt leeft.

We deden ditmaal hier in het bos ook elk onze eigen wandeling, al kwamen we er wel weer achter dat we toch wel weer dezelfde interesse hadden voor iets wat we toch elk apart hadden ontmoet. En dat is het mooiste van onze vriendschap om dan later thuis over onze ontmoetingen te praten en/of te discussiëren en de foto's te bekijken. 

De herfst geeft elk jaar wel van die prachtige kleuren maar ook altijd vele geschenken bij een herfstwandeling en ditmaal heb ik nu eens beiden kanten van dit mooie bos bezocht. Want er is keuze genoeg met routes die je hier kan wandelen.

Wel je goed insmeren en nakijken want ook in dit seizoen zijn er teken die je niet zo snel zal opmerken. Ik kwam ook bij een wandeling een oud nest tegen van de gehate eikenprocessie rups en ook daar zag ik enkele teken in zitten. 

Als je op de foto klikt zie jij ze vast ook al en al was deze dood of uitgezogen door een vogel of insect. Ondanks dat deze niet meer leeft zie je toch wel goed de haartjes nog en op menige boom zag ik wel een oud nest zitten en met de wind worden alsnog de haartjes verspreid dus oppassen is wel belangrijk bij een wandeling Zie foto:

Het bos is ook een woonplek van diverse dieren die niet vak te zien zijn, maar wel diverse sporen nalaten. Gelukkig ruimt Staatsbosbeheer de dode en afgevallen takken niet op en het lijkt soms dan wat rommelig, maar paddenstoelen en schimmels groeien het best op dood hout. 

En wie meer over hen zal willen weten dan staat op deze website ook veel informatie voor jou,  want zoals vele weten is dat wat ik ontmoet en ziet dan schrijf ik hier over. Probeer zeker eens ook de labels/tags uit die onder de film staat als je op een computer zal kijken.

Nog wat mooie ontmoetingen voor jou erbij van enige paddenstoelen en de rest zie je in mijn onderstaande video vanuit dit prachtige bos. Want zij zijn toch wel de "charmebrengers" van de herfst die ons steeds weer begroeten bij een mooie herfstwandeling. Hoe ze heten laat ik aan jou over want ik ken niet alle namen. 

Paddenstoelen leven namelijk van dode takken, afgevallen bladeren, maar ook wel van nog levend hout. Ze verteren het dode materiaal en zijn dus eigenlijk de opruimers van het bos.

Kijk zelf maar eens op een oude gevallen boom wat je daar allemaal kan aantreffen en til als het niet te zwaar is dan ook eens een stronk op. Zo ontdek je ook heel veel. 

Neem ook eens een spiegeltje mee of een vergrootglas. Want die heb ik ook altijd bij mij in de rugzak en test hier dan zo nu en dan mee en soms ontvang ik dan hele mooie fotografie van onderen gezien of eens van de zijkant.

Ook menige zwammen groeiden tegen een stam van een boom en dat zegt dat de boom wel wat ziek is. Zwammen kunnen namelijk niet overleven op een gezonde boom. Ze tasten het hout langzaam aan en breken de boom af en dat kan ook wel een tijdje duren want de boom heeft veel innerlijke sterkte om lang te mogen blijven leven maar toch op een dag ontkomt de boom er niet aan en sterft dan heel langzaam. Er zijn verschillende manieren om de boom weer beter te maken. 

Een voorbeeld zou wezen om hen dan wat bij te mesten als er niet genoeg voedsel in de grond zit. Genoeg voedsel is namelijk nodig om de boom in optimale conditie te brengen en te houden. Maar in een bos is dit echt onbegonnen werk en zo komt het ook vaak voor dat een boom ondanks zijn innerlijke krachten toch gaat sterven. Maar dan nog laat Staatsbosbeheer de bomen liggen want er ontstaat altijd wel nieuw leven. 

Zo zit onze natuur nu eenmaal in elkaar net als het spreekwoord zegt: De een zijn brood is een ander zijn dood. En zo is het ook in de dieren, insecten, planten en bomenwereld.

Wil je er ook eens gezellig gaan rondstruinen als je in de buurt zal wezen dan kan je op deze website er veel over lezen. Maar ook op mijn YT kanaal kan je vele video's zien met wandelingen die ik hier al heb gemaakt uit deze prachtige omgeving. En steeds met andere natuurgezichten. Klik of druk op blauwe link: Alblasserbos - Alblasserwaard- Tine de Jong 

Heb je ook een kanaal? Voel je vrij om er dan op te abonneren want vele natuurwandelingen van mijzelf zal je zeker ontmoeten met wellicht ook dagjes uit tips voor jou. Vergeet dan niet de bel aan te zetten zodat je ook niets zal missen. Alvast bedankt.

Het Alblasserbos ligt in het zuidwesten van de Alblasserwaard tussen Papendrecht, Oud-Alblas en Wijngaarden, in de provincie Zuid-Holland. Dit polderbos is  zo een 25 jaar geleden aangelegd door mensenhanden en is in de tussentijd uitgegroeid tot een mooi volwassen bos. 

Er zijn verschillende routes te volgen bijvoorbeeld de Planeten-wandeling die ook heel leerzaam is maar het is ook een heerlijke plek om met je hond te wandelen of gezellig samen met je partner. En voor een paddenstoelenwandeling ben je hier echt op de juiste plaats. Duik het bos in en ga ook eens op ontdekking. En kijk ook eens onder vermolmde boomstronken want daar leven veel dieren onder.

Wie van de natuur houdt zal hier echt bij elke wandeling echt mooie natuur tegen komen in welk seizoen je ook zal gaan. En bij Streeknatuurcentrum Alblasserwaard die ook hier in het Alblasserbos is te bezoeken na een wandeling, leer je ook meer over de natuur en ook hier is van alles te koop aan natuurboekjes en versnaperingen als je in het bos heeft gewandeld. Kijk wel even op het internet naar de openingstijden van het want dan kan nog wel eens verschillen.  

Mocht je deze video met fotografie van mij nog niet hebben ontmoet dan deel ik graag met jou mijn wandeling met mooie fotografie omgezet in een slide-  film met mooie muziek daarbij.

Herfstgezichten uit het mooie Alblasserbos. Wandel je gezellig mee? Kijktijd 9.00 

maar je zal veel andere paddenstoelen en zwammen zeker zien.

Bedankt dat je weer gezellig op visite kwam. Herfstgroetjes van mij ontvang je hierbij.

Tekst, fotografie en Fotografie in video slide  © Tine de Jong  6-11-2019

Spathiphyllum - lepelplant en weetjes

Houd jij ook van bepaalde bloemen of planten? Heb jij ook een voorkeur voor een bepaalde bloem of plant? 

Al jaren heb ik namelijk plezier van een plant die mij steeds weer vreugde geeft in elk seizoen. Want met de liefde die ik voor de natuur bezit, heb ik ook vele planten in huis en die het steeds goed doen zijn niet alleen mijn allerlei soorten geraniums  maar zeker ook de Spathiphyllum ook wel lepelplant genoemd wegens zijn bloemen die wat op een lepel lijken. 

Wellicht kan je deze nu wel nu je de foto hebt gezien. Steeds verrassen zij mij elk jaar weer met de mooie bloemen en ik geniet ook van hen allen. Sommige noemen deze ook wel vaantjes, maar de Nederlandse naam- lepeltjesplant vind ik zelf ook wel beter passen.

Deze plant heeft wel een vrij grote behoefte aan water. Geef je deze te laat water, dan laat hij dat ook duidelijk merken en dat zie je doordat de plant al zijn blad slap laat hangen. Daar kwam ik ook eens een keer achter en weet dat als ik te laat mocht wezen dat deze mij wel waarschuwen zal. Gelukkig gebeurde dit bij mij maar eenmalig. 

Maar als je er snel bij bent dan herstelt hij zich weer heel goed nadat u alsnog water gegeven heeft. Teveel water geven zal niet zo gauw gebeuren bij deze plant, maar zo’n 2 keer in de week is een goede indicatie. De kluit moet steeds licht vochtig blijven. Geef tijdens het groeiseizoen (lente-zomer) regelmatig plantenvoeding voor bloeiende planten.

Hier wat informatie erbij mocht jij dit nog niet weten.

De lepelplant is is een geslacht uit de aronskelkfamilie (Araceae). Het geslacht is onder te verdelen in 40 soorten, waarvan ook een aantal gebruikt wordt als lucht filterende kamerplant. Van oorsprong komt de Spathiphyllum uit het Amazonegebied (Colombia en Venezuela)en hij doet het goed op een standplaats met wat minder licht. Een plekje in de volle zon op de vensterbank op het zuiden of westen is dan ook geen geschikte standplaats voor deze plant. Plaats deze dan als de zon komt wel enkele meters verder de kamer in.

Te weinig licht zorgt ervoor dat de bloemen groen blijven, dus een plek met halfzon of halfschaduw is het beste. Als de bladeren bruin of geel worden, dan is de luchtvochtigheid te laag of staat de plant te licht. Een temperatuur tussen de 15 en 23 graden is ideaal.

Een Spathiphyllum kan als hij goed verzorgd wordt meerdere keren per jaar bloeien. De bloei duurt elke keer tot zo’n 10 weken. De bloemen hebben de vorm van een lepel, vanwaar de Nederlandse naam ‘lepelplant’. De bloemen zijn er alleen in het wit, maar ze kunnen in grootte verschillen. Hoe groter de plant, hoe groter de bloemen en de bloemen geven een lichte geur af. In 1870 werd de plant in Europa geïntroduceerd. 

Er zijn ruim 50 verschillende cultivars bekend, die vrijwel allemaal witte bloemen hebben. Welk soort ik heb of de naam erbij dat weet ik niet want dat stond vroeger niet op het kaartje wat in de pot stond toen ik de eerste kocht. 

Maar mij hindert dit niet want ze doen het allen goed hier en daar gaat het bij mij om. Zie de mooie bloemknoppen maar in onderstaande foto of in de bovenstaande foto, die ik ook in de maand nog steeds ontvangen mag.

Knip uitgebloeide bloemen onderaan de plant wel soms weg, zodat de energie naar de gezonde bladeren en bloemen gaat. Als de plant helemaal uitgebloeid is, dan kunt u hem eventueel tijdelijk wat koeler zetten en tijdens die periode ook wat minder water geven. Hij wordt dan extra gestimuleerd om dan weer nieuwe bloemen te gaan ontwikkelen.

In de winter zorgt uw verwarming ervoor dat de lucht in uw huiskamer erg droog wordt. Omdat de \deze plant van oorsprong uit het Amazonegebied komt, houdt de plant dus wel van een wat hogere luchtvochtigheid. Daarom is het goed om de Spathiphyllum regelmatig te besproeien.

Dit verhoogt niet alleen de vitaliteit en de sierwaarde van uw plant, maar het voorkomt ook ongedierte, want die houden niet van water dus is het wel een tip om dit regelmatig te doen. En ook heeft de plant in winter ook een rustperiode. Zet de plant bij een temperatuur van 15 °C ongeveer zes tot acht weken op een lichte plek en hij zal daarna weer rijk bloeien.

De mooie plant Spathipyllum staat ook in de top-10 van de beste lucht zuiverende planten want alle soorten hiervan absorberen koolstofdioxide en laten zuurstof vrij maar de hoeveelheid grond is ook belangrijk, omdat micro-organismen in de grond ook kleine hoeveelheden luchtverontreinigingen absorberen. 

Ook het binnenklimaat wordt zo op pijl gehouden en dat doet de plant met behulp van kleine openingen in de bladeren ook wel de bladmondjes genoemd. Hiermee worden dus de giftige stoffen gefilterd, dus is het wellicht ook wel een mooie plant voor jou. En in de zomer kan de plant ook rustig buiten en op het terras staan maar dan wel uitkijken voor de felle zon want daar houdt de plant niet van.

Maar ik weet zeker dat als jij goed voor deze plant zal zorgen als je deze heeft of eens wilt aanschaffen je er vast net zo veel plezier er aan zult hebben net als ik dat steeds hebt. Maar....

Let wel op met Huisdieren en kinderen want de plant is wel giftig als men van de plant zal eten.

Wil je de plant behouden en ook eens gaan scheuren dan heb ik een filmpje gevonden waar je ziet hoe je dit kan doen: Spathiphyllum scheuren - Eerste Hulp Bij Kamerplanten en ik doe het vrij regelmatig zodat ik steeds kan blijven genieten van deze mooie kamerplanten.

Foto boven en tekst © Tine de Jong, 08/10/2019
Met ook informatie erbij uit mijn kamerplantenboeken e is van verschillende bronnen.

Zomerparfums van menige rozen

Heerlijke geuren komen mij steeds tegemoet 

En stoutmoedig dringen zij mijn neusgaten binnen 

Een pracht en praal van eindeloos variërende luchten 

vele soorten rozen met menig verleidelijke zomerparfum.

Hun zoetigheid wekt ook vleugje romantiek uit 

Als ook ongeëvenaarde, ongelimiteerde opwinding 

waar ik kan genieten van vele parken en tuinbloemen 

vele rozen straalden met kleuren in de mooie kasteeltuin.

Maar niet uit een flesje maar gewoon puur uit de natuur 

Geen toegevoegde aroma's slechts geuren van hen die ik liefheb 

Waar de neus ook wil blijven ruiken om alle geurtjes op te snuiven 

Echte geuren waar vele insecten ook van houden en veel op bezoek komen.

Het voelt aan alsof er soms geurwaters in mijn neus wordt gespoten 

Geuren, die zich ook graag laten zien en ruiken met verschillende kleuren 

Zij in tuinen gaven mij steeds weer een schitterende palet op zakformaat 

Geniet steeds weer van de zoete aromageuren die mij veel bekoren in zomermaanden.

Bloemen gedicht © 2019 Gedicht en fotografie en film Tine de Jong
(uit mijn gedichten archief 2014)

Mocht je deze video nog niet gezien hebben dan deel ik de mooiste rozen -2019 die ik heb gefotografeerd met mooie muziek erbij gezet. Vanuit de prachtige rozentuin in kasteeltuin Hemmen-(gld) Geniet van wat je ziet aan mooie kleuren en soorten. 

Laat je mij weten welke jij de mooiste vond als reactie? Alvast bedankt. Bekijk de video via YouTube en lees meer in de beschrijving over deze mooie tuin.

Verhaal van de zwaan met poot op de rug

Vandaag kwam ik met een wandeling in de omgeving een zwanenpaar tegen met 1 jonge zwaan in een sloot en er was er ene die een poot op zijn rug had. En ik stopte om daar ook even een foto van te maken want vond het best wel een koddig gezicht. Wat later stopte er ook echtpaar en deze dachten dat de zwaan een gebroken poot had. Ze wilde de dierenambulance al bellen, maar ik kon hen geruststellen dat er helemaal niets aan de hand was met deze zwaan. Mensen maken zich vaak zorgen dat het been is gebroken of vervormd, maar de zwaan is echt prima in orde.

Want waarom deed hij dit?
Zwanen zwemmen / peddelen soms met één poot op hun rug om hun lichaamstemperatuur te kunnen regelen of om uit te rusten. Dat kan er soms raar uitzien maar is dus heel normaal. Tja dat moet je maar weten. En nu was het echtpaar ook wel een beetje gerustgesteld al zag ik wel dat ze nog wat twijfelde aan mijn antwoord. Maar mochten ze toch gebeld hebben hadden ze ook wel dit antwoord ontvangen denk ik.

Het zit namelijk zo:
De benen en poten zijn het enige deel van de zwaan dat niet bedekt is met veren, zodat de bloedvaten nauwer in contact staan ​​met de lucht. Door het grote oppervlak van de voet met zwemvliezen kan warmte gemakkelijker van het lichaam naar de lucht worden overgebracht, waardoor de zwaan wordt gekoeld. Deze warmtewisseling kan ook andersom werken, waarbij de voeten warmte uit de lucht absorberen om de vogel te verwarmen. Zowel volwassen zwanen als jonge zwanen vertonen dit gedrag en soms is de poot gesloten en soms houd de zwaan deze open zoals op de foto's is te zien.

Zo staan eenden en reigers ook weleens op 1 poot en meerdere watervogels doen hetzelfde. En nu weet je dan de redenen hiervan. Ook een zwaan kan soms eens staan op één been terwijl het andere been naar achteren wordt uitgerekt. Dat is toch ook wel weer een kwestie van evenwicht bewaren en als een zwaan de poot op zijn rug legt dan is de zwaan niet alleen maar een schoonheid te noemen maar ook nog eens lenig.

Wanneer wij als mensen lang staan, verplaatsen wij ook vaak het gewicht naar één been en ontlasten zo ook de spieren van het andere been. Dus het staan ​​op één been heeft dus ook wel een vergelijkbare functie bij vogels. Alleen ik ben niet zo lenig dat ik mijn voet op mijn rug kan leggen en jij vast ook niet. Op 1 been blijven staan vergt mij al veel moeite.

Tweebenige voortbeweging met de achterste ledematen wordt aangetroffen bij vogels en mensen. Bij mensen is het lichaam verticaal uitgelijnd met de zwaartekracht en bevindt het zwaartepunt zich in de buurt van het bevestigingspunt van de benen. Het lichaam van de vogels is meer horizontaal georiënteerd en het zwaartepunt bevindt zich voor de basis van de poten. Dit vereist een complexere balanscontrole dan bij ons mensen en dan vind ik het dus al reuze knap dat menige vogel dit lang uit kan houden en zeker de zwaan met de poot op zijn rug.

Nu nog even de foto van de jonge zwaan erbij zetten want deze hoort er zeker bij. En dat wordt vast en zeker ook straks een mooie zwaan die ook zijn of haar schoonheid mag laten zien en zal tonen aan wie het maar wilt zien.

Fotografie, blog en film geschreven door © 2019 Tine de Jong
Voor wie de onderstaande video van mij nog niet had gezien of had ontmoet op mijn YouTube kanaal deel ik mijn video met fotografie van zwanen die ik al eens had ontmoet: Schoonheid van een zwaan

En meer weetjes, en schrijven over onze mooie zwanen kan je ook vinden op deze website maar op mijn andere gedichten en verhalen uit het leven wat je daarbij ook eens een boodschap erbij kan geven.

Esdoornhoornmijt - Aceria macrorhyncha

Onlangs had ik enige stipjes of bultjes ontmoet op een blad. En ja, wat ik ontmoet wil ik dan ook graag wat over schrijven. En de weetjes erom heen zijn vast ook wel interessant voor wie eens meer wilt weten. Maar wat had ik ditmaal nu ontmoet?

De bultjes op bovenstaande foto worden veroorzaakt door de esdoornmijt en waren zo ongeveer maar 2 tot 3 mm groot. Ik had een vergrootglas bij me en hierdoor heb ik het kunnen zien. Deze esdoornmijten zijn te zien in de zomer en in de herfst en ik ontdekte deze gewoon bij toeval bij een wandeling in het Alblasserbos. En dat was in mei van dit jaar. Helaas waren de meeste foto's mislukt omdat het heel moeilijk is om met mijn kleine camera zo dichtbij te fotograferen. 

Ik wandel hier heel graag want de natuur hier is volop in beweging. En steeds als ik het bos bezoek kom ik ook andere mooie natuur tegen die mijn ogen nog niet hadden ontmoet. Zo ook deze vreemde bultjes op het blad en ik vroeg mij af wat het was. Bij onderzoek thuis in mijn natuurboeken ontdekte ik dat het hier om een soort van een mijt ging.

Er bestaan namelijk niet alleen allerlei tussenvormen, maar er zijn bijvoorbeeld ook grote harige gallen die weer door de Esdoornknobbelmijten veroorzaakt kunnen worden. Dus is het soms best wel goed opletten welke je hebt gezien. En ook ik kan mij soms ook wel lelijk vergissen. Hoewel bladschimmels bijzonder spectaculaire symptomen laten zien, veroorzaken ze echter toch zelden ernstige schade aan de bomen. Het insect dat die rode bobbeltjes (gallen) op de bladeren van deze esdoorn maakt heet de Aceria macrorhyncha(Nalepa, 1889).

Bij esdoorns zitten er soms veel van deze mijten bij elkaar op de bovenkant van een blad, (soms een enkeling aan de onderkant), en zit de opening aan de andere kant van het blad. Die opening wijkt een beetje terug en is afgedekt met eencellige haren. Daar ik soms ook op de bladeren kijk of er een insect op zal zitten ontdekte ik dus bij toeval deze Esdoornhoornmijten in een vervroegd stadia.

Als de waardplant de Gewone esdoorn is, dan komen er zoals ik las in 2 van mijn boeken dat er 2 soorten galmijten in aanmerking komen als gal veroorzaker. En dat is de Esdoornknobbelmijt (Aceria cephalonea) en de Esdoornhoornmijt (Aceria macrorhyncha).

Ook is er nog de Hoorngalmijt en deze gal komt voor in Nederland op de Gewone esdoorn en Noorse esdoorn, en ook op purperen kweekvormen. Op de gewone esdoorn en Noorse esdoorn leidt galvormingen meestal tot hoorntjes en soms tot knobbels van 1-3 mm hoog, vaak wijnrood, soms gelig van kleur. Bij de Noorse is de kleur rood soms lichter rood.

Mijten vallen onder de spinachtigen (Arachnica) die spinnen en mijten omvat. Maar een groot verschil met echte spinnen en mijten is, dat spinnen een lichaam hebben dat duidelijk in twee delen is gedeeld. Het lichaam van een mijt bestaat maar uit 1 segment. Onthoud dus wel dat het geen spinnen zijn. En ze zijn klein genoeg om individuele plantencellen te doorboren en te voeden waardoor de omliggende cellen groter worden en zich vermenigvuldigen om de gal te vormen. Een veelvoorkomende ziekte bij de esdoorn is ook de inktvlekkenziekte. Deze ziekte is gemakkelijk te herkennen aan zwarte (op inkt lijkende) vlekken op het blad. De gewone esdoorn is net zoals veel andere soorten ook gevoelig voor de bladluis.

Andere mijtensoorten

Er zijn ook veel andere mijtensoorten waar ik wellicht in een ander schrijven eens de aandacht aan zal geven.

Heb je zelf eens last van andere soorten mijten op je eigen planten of bomen 

dan is deze tip wellicht wat voor jou:

Mijten zijn geen insecten en dus niet te bestrijden met een insecticide. Mijt aantastingen kunt u preventief bestrijden door in het voorjaar vanaf de eerste bladeren te spuiten met de biologische spuitzwavel. Deze bespuitingen minimaal 3 maal om de 10 à 14 dagen herhalen. Heb jij andere tips voor de lezers en bezoekers, dan kan je dit als reactie onder de woorden zetten maar vermeld dan wel je naam graag want anonieme reacties plaats ik niet meer. En heb je geen url-website dan kan je ook alleen je naam invullen en de andere regel openlaten en ook je reactie/ tips plaatsen.

* Druiven, linde en walnoot worden soms aangetast door de galmijten en dat is de viltmijt.
* Linde, eik, iep,wilg, appel etc. worden aangetast door galmijten en die wordt bladgal genoemd.
* Beuk, linde, fruitbomen, buxus, bonen en vele soorten andere planten worden aangetast door de spinmijt.

De spinmijt is een kleine mijt die vooral gek zijn op planten. De rode spinmijt is knalrood en leeft van tal van planten waar ze stippels en bruine vlekken op de bladeren kunnen veroorzaken. En je kan ze ook in warme broeikassen ontdekken.

Zou je eens meer willen weten over andere soorten gallen en ziektes, dan is deze website echt wat voor jou want je vindt hier vast veel informatie over menige gallen en nog veel meer leerzame informatie. Klik hiervoor of druk dan op deze rode link: Wat zijn plantengallen?

Maar deze link in het groen is ook wat voor jou want hier komen de meeste plantenziektes en foto's met meer informatie erbij wat zeker ook vast wel interessant voor je zal wezen, mocht jij eens iets ontdekken wat je niet thuis kan brengen:
Ziektes & plagen van Struiken, bomen en houtige gewassen

Verschillende soorten gal insecten veroorzaken geen gallen, maar leven soms wel in de gallen van die galvormende galmijten om zich te voeden.

Maar over deze gallen zal ik vast en zeker ook eens een andere keer over schrijven als ik de foto's heb verzameld uit onze mooie natuurwereld.

Tekst en Fotografie © 2019 Tine de Jong

Informatie uit mijn vele natuurboeken en van het internet.

Ik vond geen filmpje van de Esdoornhoornmijten zelf (die ook zijn veel te klein om te filmen ) maar wel van een ander soort die ik graag erbij wilt zetten en hier kan je heel goed de structuren zien en de mijt komt ook voorbij....

Gall Mites and a Sunny Environment met heerlijke vogelgeluiden erbij en echt een aanrader voor jou:

Distelvlinder - Vanessa cardui en weetjes

Dit jaar heb ik meer de distelvlinder- Vanessa cardui waargenomen dan in het voorafgaande jaar, dus het vlindertje kan hier zijn nectar wel vinden en ook de eitjes afzetten. Maar helaas wellicht ook door de klimaatverandering komen steeds meer soorten niet meer terug in Nederland. Daarom vind ik het al heel fijn dat de distelvlinder ook hier weer was. 

Het gefladder van vlinders met hun bewegingen, gefladder en alle kleurenpracht van vlinders hebben ook een aantrekkingskracht op ons mens. Wie ziet niet graag hen rondfladderen. Als kind ging ik ze ook altijd achterna en het was toen net of zo een vlindertje met me speelde. Sommige beschrijven deze mooie vlinder ook met de naam Cynthia cardui en als The painted lady - geschilderde dame , doet deze de naam wel eer aan want het is een prachtige vlinder.

De vlinder die maar zo kort mag leven en toch ons veel vreugde geeft als we hen weer mogen zien in menige parken, tuinen of in natte graslanden. En menige vlindersoorten zijn ook al veel gefotografeerd, geschilderd, getekend of geboetseerd. Maar als een tattoo gezet want voor vele mensen is de vlinder ook in andere betekenis heel dierbaar. Vele boeken zijn erover geschreven en ook op vele websites want de vlinder trekt ons aan. En nu ook op dit natuurblog krijgt de distelvlinder aandacht van mij. 

Het vlinderleven is best wel interessant als je hen beter leert kennen door middel van veel lezen en daarbij ook weer wat leert van hen allemaal. Vlinders zijn de mooiste fotomodellen van de insectenwereld, en als je geduld heeft willen ze ook wel poseren voor jou.

Hun ontstaan en gedaanteverwisseling was lange tijd ook een mysterie. En Rond 1700 kwam daar verandering in: gewapend met lens, microscoop en vlindernet deden geleerden en kunstenaars belangrijke ontdekkingen over de levenscyclus van rups tot vlinder. Mensen vinden vlinders wel mooi maar houden niet zo van rupsen omdat deze schade aan brengt op blad van menige plant of bloem. Maar het is wel een verwondering van de schepper god te noemen, die deze insecten hier en elders bracht. 

De insectenstudie werd later en nu nog een populaire liefhebberij van vele mensen. Vele oude teksten in boeken beamen het, dat toen al vele mensen waren geïnteresseerd in het kleine insectenleven van eitje, rups tot vlinder. En ook vele boeken over vlinders staan in mijn natuurboekenkast die ook steeds weer uitgebreid wordt als ik een boek tegenkomt waar toch weer nieuwe informatie in staat wat mijn aandacht trekt. En zo leer ik ook steeds meer ervan en kom ik steeds iets meer te weten over de wondere wereld van insecten.

De eerste vlinders vlogen al zo’n 40 miljoen jaar geleden rond op de aarde. Van sommige vlinders die je tegenwoordig ziet, zijn er familieleden gevonden in fossiele resten die ongeveer 30 miljoen jaar geleden oud zijn. En dat bewijst dan toch weer dat dit insect ook een rijk verleden met zich mee draagt.

Van de de levenscyclus en gedrag van de Vanessa cardui- distelvlinder is vast al veel geschreven maar toch schrijf ik er ook wat over, want wat ik ontmoet in onze prachtige natuur wil ik ook graag met andere natuurvrienden delen. En wellicht zijn er toch enkele weetjes bij wat je nog niet wist. Had jij al eens ergens gelezen dat zij ook gigantische afstanden af kunnen afleggen? Dat vind ik wel heel bijzonder van zo een klein insect met kleine vleugels.  

Zo kunnen ze verre reizen maken maar wel even vermelden dat deze niet terug reist vanuit Afrika naar ons landje. De vlinders die je bij jou of in de rest van Nederland ziet, zijn nakomelingen van de generatie die in Afrika is gestart. Ze planten zich onderweg voort en leggen dan veel eitjes. Dat weetje werd mij verteld toen ik eens op zo een dag was waar men veel over vlinders vertelden. En er werd toen ook een vraag gesteld of ze heen en weer vliegen en dat was dus niet zo. Het wordt elders veel geschreven dat zij dit wel doen.

De bovenstaande eerste foto l(1) laat je een distelvlinder zien die al veel heeft meegemaakt op zo een verre reis want de vleugels zijn erg gehavend. Hoe oud de vlinder is kan ik je helaas niet vertellen. De levensduur van dit vlindertje is niet zo lang en tijdens haar leven probeert een vlindervrouwtje dus zoveel mogelijk eitjes te leggen. 

Vele overleven het niet en ook de rupsen worden veel gegeten bij menige vogels en andere insecten. Maar die het wel halen worden prachtige vlinders met mooie kleuren. De eitjes die groen zijn worden door het vrouwtje een voor een op de bovenzijde van het blad afgezet. De voorkeur gaat uit naar planten in de volle zon in een lage vegetatie.

De distelvlinder- Vanessa carduiis ook een zeer mobiele vlinder die ook tot de trekvlinders worden gerekend. Van alle algemene (trek)vlinders heeft de distelvlinder het verste afgelegen overwinteringsgebied. Ze kunnen in geen enkel stadium tegen vorst, en moeten dus wel uitwijken in onze winters en trekken dan verder. Elk jaar trekken ze in een enorme boog tussen Afrika en het noorden van Europa. Dat doen ze in verschillende generaties. De trekrichting en -intensiteit wordt bepaald door verschillende dingen: het weer in de voortplantingsgebieden, windrichting en het voedselaanbod.

Deze soort komt over heel de wereld voor behalve in Zuid-Amerika en op de Antarctica. Het is een stand-vlinder in Afrika, op de Canarische eilanden en Madeira en je vindt hen ook in sommige warme mediterrane gebieden. Trekkers kunnen over heel Europa worden waargenomen, tot in Schotland, IJsland en Noord-Noorwegen. In Nederland is het een zeer algemene trekvlinder maar het voorkomen kent toch ook wel enige schommelingen. De vlinder kan in goede trekjaren bijna overal in Nederland worden aangetroffen.

De meeste van deze generatie vlinders vliegen tussen 25 mei en 30 juni in Nederland; ze brengen een generatie voort die vliegt tussen 20 juli en 15 september. Soms is er nog een kleine tweede generatie, die in september en oktober vliegt. In Afrika heeft deze soort doorlopende generaties en houdt geen pauze in de winter. Hoewel distelvlinders goede vliegers zijn, bepalen luchtstromingen mede de richting van hun reis. Ze profiteren van meewind door zich met hogere luchtstromingen te laten meevoeren over de Sahara en de Middellandse Zee. 

Vooral na zware regenval in Afrika en de sterke plantengroei die daarop volgt, trekken veel vlinders naar het noorden. Het blijkt dat vooral de grootte van de voorjaarsgeneratie de verspreiding in Europa bepaalt. Elk jaar vliegen ze weer richting West-Europa vanuit Afrika en naar Zuid-Spanje. En ook zien ze Nederland dan als een land met vegetatie maar dat kan ook erg tegenvallen waardoor er vele doodgaan. De aantallen die in Nederland komen per variëren elk jaar sterk, soms zeer algemeen maar ook wel weinig als je voorafgaande jaren dan bekijken zal dat er betrekkelijk minder distelvlinders waren. In mijn omgeving in elk geval wel.

In Nederland worden nog zelden trekkende vlinders waargenomen. In 1880 is er zuidwaartse trek beschreven als urenlang ontelbare vlinders alleen, of in groepen van twee of drie, vijftig tot honderd in de minuut, in zuidelijke richting vlogen. Een ander voorbeeld van trek is uit 1996, toen 271 vlinders binnen twee uur langs de Hondsbossche Zeewering (N/H) eveneens in zuidelijke richting vlogen. Vermoedelijk was de soort vroeger zeldzamer dan nu. (Deze bovenstaande informatie vond ik op het internet en heb ik vertaald van het Engels naar het Nederlands.)

Via de Vlinderstichting.nl waar ik deze vlinder ook al had doorgegeven met de telling hoeveel ik er had gezien, maar ook op ander websites die over de distelvlinders had geschreven las ik dat deze vlinders ook al veel was waargenomen in andere streken van ons land. En dat is heel mooi nieuws. Een schrale omgeving is voor veel van onze dagvlinders ook heel belangrijk. 

Maar we moeten niet vergeten dat vele droge zomers ook heel slecht is voor de rupsen omdat planten waar zij afhankelijk van wezen waren verdroogd. Maar ook het natte weer met veel neerslag in de periode dat de vlinders uit de pop moeten komen is funest voor hen. En dan benoem ik ook nog even de bestrijdingsmiddelen die vele mensen helaas nog veelvuldig gebruiken.

Als de vlinders weer in Nederland zijn aangekomen verdedigen de mannetjes van de namiddag tot de vroege avond hun territorium zoals je wellicht wel eens had gezien bij een open zonnige plaats met lage vegetatie. Want daar zoeken ze meestal een vrouwtje om te paren. De paring gebeurd ook vaak in de namiddag en wordt voorafgegaan door een baltsvlucht waarbij mannetje en vrouwtje snel om elkaar heen cirkelen. Het liefdesspel van deze vlinders is altijd al een bijzondere belevenis om te zien. Ze verstoren soms ook andere stelletjes en de vrouwtjes worden dan ook weleens afgepakt. 

Het vlinderleven mag dan wel kort wezen maar is best wel interessant als je hen beter leert kennen. Door middel van hen te observeren of erover lezen leer je ook veel meer over hun gedrag en het leven. Maar raak nooit de vleugels aan van een vlinder want deze zijn heel teer en hen eens gaan observeren kan je ook op vele andere manieren doen. Ze klappen de vleugels meestal omhoog tijdens het rusten en dan kan je ook de andere zijde zien die ook wel mooi is. Zelf vind ik de vleugels veel mooier als ze dicht zijn en jij? Zie foto:

De rupsen heb ik zelf nog niet ontmoet maar zij leven ook wel op een aantal andere soorten distels, brandnetels, kleine klitten en op alsum-soorten. Alsem (Artemisia) is een geslacht uit de composietenfamilie (Asteraceae). De waardplanten van de distelvlinder zijn vooral de akkerdistel (Cirsium arvense), gewone klit- Arctium minus, en op de grote brandnetel. Maar ook op andere planten zoals het koninginnenkruid- Eupatorium cannabinum- of ook wel het leverkruid genoemd zijn ze ook geregeld te zien.

Het vrouwtje zet de eitjes afzonderlijk af, meestal op de bovenzijde van bladeren van planten die in een lage vegetatie en in de volle zon groeien. Om een geschikte plant te vinden, gebruikt zij de zintuigen op het voorste, onbehaarde gedeelte van het eerste potenpaar, de poetspoten. Zodra de rups is uitgekomen, gaat hij naar de onderzijde van het blad en maakt een los, zijden spinsel door de hoeken van een of meer bladeren bij elkaar te spinnen. In dit spinsel leeft de rups van de bladeren.

Alleen de hardste nerven blijven intact. Wanneer het blad op is, maakt deze een nieuw nest en altijd op dezelfde plant. Zo ontstaat een markant geheel van bladeren en verlaten spinsels met bladskeletten en uitwerpselen. Als er meerdere rupsen op dezelfde plant leven en wordt de hele plant kaalgevreten dan is het een teken dat er teveel rupsen zijn op ene waardplant. Na de laatste vervelling leeft de rups open en bloot op de waardplant. En dat is soms niet zo handig want menige ander insect of vogels zien hier wel een lekker maaltje in.

De verpopping vindt weer plaats in een los spinsel van bladeren, meestal op een plant in de buurt van de waardplant. De vlinders die gaan trekken naar een andere omgeving en al vertrekken kort na de verpopping. Deze vrouwtjes die geboren worden zijn niet direct vruchtbaar en tijdens de lange trektocht dragen ze ook dus nog geen eitjes mee. Die ontwikkelen zich pas als het vrouwtje in geschikt leefgebied is gearriveerd. De dichtheid in de zomer hangt af van het aantal vlinders dat in april-juni Nederland bereikt, maar kan hoog zijn, zo'n 12 tot 54 individuen per ha. Deze vlinders worden relatief vaak op nectarplanten gezien maar je zal hen zien nooit op rottend fruit.

De korte generatieduur van vlinders, zorgt ervoor dat ze snel op veranderingen reageren. Daardoor kunnen ze fungeren als indicatoren voor veranderingen in onze omgeving. door de uitstoot van met name koolstofdioxide. De stikstofkringloop wordt, vooral door kunstmestproductie voor de landbouw, verstoord door de massale omzetting van niet-reactief stikstofgas uit de atmosfeer tot reactieve stikstof als nitraat en ammonium. Verlies van biodiversiteit komt ook van nature voor, maar de huidige snelheid van uitsterven door toedoen van veranderingen in landgebruik en verstedelijking wordt 100 tot 1000 keer groter geschat dan de natuurlijke snelheid.

Klimaatopwarming en stikstof overmaat versterken elkaar dus in hun negatieve effect op de habitatkwaliteit voor soorten die zich juist in het voorjaar ontwikkelen. Er zijn wel enige wetten rondom de landbouwbewerking maar toch hebben de meeste insecten en vlinders in het algemeen er veel last van gehad en nu nog. Bermen worden dan wel laat gemaaid maar dan nog hebben menige eitjes die er daar gelegen zijn geen overlevingskansen omdat men later het gras afmaait waar ook eitjes in kunnen zitten of rupsen. 

De achteruitgang van ook de gewoonste vlindersoorten is echt alarmerend. Blijkbaar worden zelfs de bestaansbronnen voor de meest bekende soorten om ons heen nog steeds bedreigd. Dat men meer aandacht schenkt voor stedelijke natuur maakt mij dan ook erg blij maar niet elke stad doet hier aan mee. Maar ook jij als burger kan de natuur en het vlinderleven helpen door meer vlinderstruiken of waardplanten te zetten in je tuin zodat de distelvlinder vast en zeker weer terugkomt net als de andere soorten die jij en anderen graag weer willen zien. 

En naast dat vlinders ook heel heel mooi zijn van kleur, bestuiven ze bloemen als ze nectar drinken. Nectar is het suikerwater wat in de bloemen zit maar dat wist je vast wel. En op deze manier werkt ook deze mooie vlinder- Naast dat vlinders heel mooi zijn, bestuiven ze bloemen als ze nectar drinken.

 Ik hoop dat jullie door middel van mijn schrijven de rupsen van deze vlinders ook eens anders gaan zien zodat er wellicht in de aankomende jaren er meer zullen wezen. En met deze woorden sluit ik dit blog af.

Bedankt voor je bezoek.

Tekst en fotografie  Distelvlinders © 2019 Tine de Jong

Informatie uit mijn natuurboeken en van het internet. Geen auteursrecht schending hiermee bedoeld.

Fotografie van de Distelvlinders heb ik gemaakt 

in de educatieve Heemtuin van Natuur- en Vogelwacht De Alblasserwaard- Alblasserbos.

Ik vond deze mooie filmpjes op YouTube. The Painted Lady (Vanessa cardui) Als je tijd heeft om het mooie filmpje te bekijken kan je zijn leven zien van vlinder, eitje en weer van rups tot vlinder.

Wil je de rups wat sneller zien dan is het tweede filmpje wat voor jou. Jij mag zelf bepalen wat je wilt zien.

De kauw - Corvus Monedula en hun verhaal

Kauwen zijn er de laatste tijd heel veel in onze contreien maar ik vind hen toch ook wel bijzondere en mooie vogels. Alleen al hun geschetter als ze in avond hier eerst met vele rondjes te vliegen en dan zich met vele tegelijk in de bomen bij ons in de wijk zich laten glijden geeft al een heerlijk geluid. Ze gaan soms er vroeg in maar het gebeurt ook weleens dat ze later gaan. Dat hangt helemaal van het weer af. Het is net of zij de bui al voelen hangen want wat dagen terug gingen ze al om half 9 erin. Wat later werd de lucht ook donker en vielen er flinke regen en onweersbuien.

Er staan er dan vele op de uitkijk op verschillende daken en dan zo hoog mogelijk soms op de schoorstenen als deze er zijn. Want hier hebben ze hen met de renovatie weggehaald maar de koopflats hebben ze nog wel en dan is het heerlijk observeren voor mij wat ze zoal doen. En die moeten er voor zorgen dat iedere kauw op de juiste volgorde in de bomen gaan. En zitten ze niet goed dan kan je dat duidelijk horen want dan is het geluid oorverdovend. Dan vliegen ze er weer uit en gaan in een andere boom zitten.

Het is mij nog steeds niet gelukt het te filmen want zover reikt mijn camera niet maar ik vind het elke avond weer heel erg mooi om het te zien. En ze komen uit alle hoeken om zich te verzamelen in de lucht om dan zich neer te laten vallen tussen de bladeren. Dan hoor je nog veel gekwetter en als je onder de boom zal staan is dat wel een oorverdovend geluid. Dat doen ze dan even een tijdje en dan is het na een half uur weer overal stil. Wel uitkijken want ze kunnen hun plas en poep ook over je gooien. Dat is mij ook weleens overkomen maar dat had ik er wel even voor over. Het zijn ook ergens wel schone vogels want na de broedtijd maken ze wel hun nesten leeg. Dat heb ik ook weleens gezien en vond dit ook wel bijzonder.

Zij geven dus ook de tijd aan en dat doen ze ook al in de vroege morgen als ze bij bosjes na het ontwaken de lucht weer ingaan naar hun plekjes waar zij hun voedsel halen. Even weer een lawaai in de bomen en weg vliegen ze weer. Het lijkt ook wel of ze taken verdelen onderling waar ze mogen wezen of zijn want bij het winkelcentrum hier vlakbij zijn er ook een paar die steeds weer daar zijn om de kruimels of etensresten wat mensen op de grond achter laten op te ruimen. Ik vind hen dus ook wel de schoonmakers van onze stad. En zeker van onze wijk want ook daar zijn er enkele die regelmatig wat wegpikken van de grond. Maar nog even wat informatie erbij schrijven over deze mooie vogel want wellicht wist je dit ook nog niet. En anders heb je toch weer een leerrijk blogje ontvangen bij je bezoek.

In Nederland en België nestelt de kauw meestal in groepen in bomen, gewelven van kerken en elders ook wel op rotswanden en in schoorstenen. De 4-5 eieren worden 16-17 dagen bebroed en de jongen vliegen na ongeveer 30-35 dagen uit. De kauwen leven altijd in kolonies. En er is er maar 1 de baas van een groep die ook in bepaalde delen zijn gesplitst, en dit wordt erkend door alle anderen. Als hij twee jaar is trouwt hij in vogelstijl met een meisje van een mindere stand; het meisje wordt dan ook als hogere erkend. 

Kauwen zijn ook monogaam- en blijven trouw blijven aan één partner tot de dood hen zal scheiden en dan duurt het daarna nog wat lang vooraleer zij een nieuwe partner gaan zoeken en dat is toch wel bijzonder te noemen. Ze zijn er een ster in om vogels te misleiden als ze bijvoorbeeld voedsel zien op de grond en er zijn daar ook andere vogels bij. De ene leidt de ander wat af zodat de kauw het voedsel af kan kan pakken. Bij de meeuwen hebben ze minder kansen want die zijn voor hen te groot en te sterk en hun snavels zijn ook scherper.

Om een stevig nest te bouwen maakt de kauw ook wel eens gebruik van wat van paardenhaar, deze foto kan je hier zien in dit schrijven en gedicht over de kauwen op mijn persoonlijke website waar je ook een mooie film eronder ziet. klik op de blauwe link als je het eens wilt lezen en zien. https://tinedejong.blogspot.com/2016/09/kauwen-op-het-dak-vogels.html

Als mensen in hun tuin ook soms goed nestmateriaal hebben, dan heb je ook wel kans dat de kauw dit mee neemt om het nest nog veel mooier te maken. Voor het vrouwtje heeft het mannetje alles over. En is er eens bedreiging van grotere roofvogels bij hun nesten dan verenigen de koppels zich en verjagen zij zo met zijn allen de indringer luidkeels tot een heel eind bij alle nesten vandaan.

Maar ook nemen ze soms een klein klontje klei mee om het aan hun vrouwtje te laten zien en soms accepteren zij het maar het gebeurd ook soms dat het stukje klei niet mooi vind en het mannetje gooit dit dan naar beneden en zoekt en haalt dan een ander stukje wat er mooier uit ziet. De vrouwtjes zijn dus ook wel sceptisch of kritisch te noemen. En dat klinkt bij de mannen als mens dan vast wel bekend in de oren over hun liefje.

Stenen gooien kunnen zij ook hoor er zijn zelfs verhalen bekend van kauwen die stenen van daken van flatgebouwen oppikken. De kauwen vliegen er een stukje mee en laten de stenen vervolgens uit de lucht vallen. Gevolg van deze actie: flinke deuken in de daken van de aldaar geparkeerd staande auto’s. Voor hen een spel voor jou dus ellende.

Kauwenoverlast kan heel vervelend zijn, maar we moeten ons realiseren dat wij mensen zelf debet zijn aan deze overlast. Leefgebieden van dier en mens raken steeds vaker in elkaar verstrikt en je zou haast vergeten dat dieren, dus ook de kauwen zeer nuttig zijn voor ons. Vele bomen worden er ook gekapt en dat zijn nu eenmaal de slaapplekken van vele vogels. Dus de mens is zelf ook een beetje schuldig die bomen weghalen uit de omgeving waar ze het meeste waren en zo trekken er steeds meer kauwen naar de dorpen en steden ook wel door het meeste voedsel wat ze hier vinden maar zeker ook omdat er in menige wijken bomen staan. Het liefst slapen ze in bomen die wat bij elkaar staan.

Kauwen zijn ook echte alleseters: van insecten, slakken, wormen, knoppen, zaden, bessen tot patatresten en kadavers vooral op de grond gezocht. Zo bestaat het hoofdbestanddeel van de maaltijd van kauwen oorspronkelijk uit wormen en emelten. Emelten zijn de larven van een langpootmug. Deze larven vreten de wortels van grasland aan, waardoor gras dood gaat. En de kauwen eten ze op en dat is dus voordeel voor ons en ook voor menige boer want ook daar zitten in het Agrarische landschap ook veel kauwen. Ze eten zowel plantaardig voedsel als vlees.

In gebieden waar men nog niet beschikt over afgesloten vuilcontainers, vinden de kauwen een paradijs aan voedsel. Vuilniszakken worden met de snavel opengescheurd, met als gevolg dat mensen zich ergeren aan de rommel op straat. Dus verpak het goed voor je het weggooit en laat niets buiten uwe container staan. U vraagt er dan zelf om, als er eens vuil buiten ligt.

De kauw zorgt er ook voor dat uw gazonnetje er netjes bij blijft liggen. Daarnaast eet de kauw diverse andere insecten die voor ons ook heel hinderlijk kunnen zijn. Wat dacht je van de processierupsen want die rups hebben zij ook gevonden en ook zij ontvangen geen klachten bij het eten ervan, maar ook de vliegende mieren is een feest voor hen en menige verdwijnen ook in hun magen.

Maar als de luidruchtige kauwen in de tuin jou soms het leven zuur maken, dan zou ik deze tip willen geven: Hang een zwarte sok in de tuin of in een boom want dat zou misschien kunnen helpen. En dit verjaagt ook de kauwen maar dan wel op een diervriendelijke manier. En heb je besjes in de tuin staan of een andere vruchtenboom dek deze dan af met zo een paar vogelnetten want je hebt ook kans dat zij er heerlijk van genieten. En deze zijn in diverse maten verkrijgbaar en voor elke boom of struik is er wel zo een net te koop.

Kauwen staan ook te boek als intelligente diertjes. Die intelligentie is het vaak die bij ons mensen voor overlast zorgt. We kennen allemaal de verhalen wel, van vogelnestjes vol met glimmende zaken die hun nest dan mooi moeten maken. Net zoals kraaien en eksters zijn ook de kauwtjes die gek zijn op alles wat glimt.

Vroeger had ik ook eens een tamme kauw ontmoet die zomaar eens kwam aanvliegen op mijn balkon en elke ochtend en avond kwam deze even op visite, en hapte heerlijk zijn voedsel weg die ik voor hem had klaar gezet maar op een gegeven moment heb ik deze niet meer ontmoet. Waarschijnlijk een vrouwtje gevonden of verjaagd door de buren. In elk geval heb ik hem nooit meer gezien. Vroeger hielden mensen de kauw graag ook veel als huisdier, omdat ze gemakkelijk tam te maken zijn en ze kunnen ook leren praten. Ook dan hechtte de kauw zich aan voornamelijk een persoon, en andere mensen konden aangevallen worden door de trouwe, bezitterige kauw. Tegenwoordig is het verboden om een kauw als huisdier te houden. Een kauw kan niet gelukkig zijn als huisdier en als hij ontsnapt kan hij zich niet meer redden en loopt een grote kans om snel dood te gaan.

Zelf zou ik een jonge kauw nooit tam maken omdat zij in de vrijheid horen bij hun eigen soortgenoten.

Mocht jij eens een jonge kauw zien op straat of in de tuin vind is deze waarschijnlijk pas uitgevlogen. Laat dit dier dan met rust. De ouders zijn zeer waarschijnlijk ook in de buurt en willen niet dat je hun kindje meeneemt. Vaak hoor je de ouders luid schreeuwen in de bomen of op de dakrand van een huis. Angstig kijken ze toe of je hun kind niet zal stelen. Als een jonge kauw geen gevaar loopt (katten of ander gevaar) laat hem dan zitten waar hij zit en kijk vanaf een veilige afstand hoe het verder gaat. Zijn de ouders niet in de buurt, of loopt de kauw wel gevaar, bel dan een vogelopvang of dierenambulance voor advies. Zet de kauw voor die tijd in een (ruime) kartonnen doos waarin hij zich een beetje veilig kan voelen. Maar mijn tip is om deze zeker niet mee naar huis te nemen. Ik heb slechts een par foto's gemaakt -die ik hier heb geplaatst-vanaf een afstand en zag dat de papa ervan in de buurt zat en samen vlogen ze ook weer weg.

Geschreven door © 2019 Tine de Jong met eigen natuurfotografie van een jonge kauw en zijn vader.

Een mooi filmpje erbij voor jou:

Kauw | van ei tot jonge kauw; samenvatting van het broedseizoen en in
dit filmpje van een webcam laat men het echte leven ook zien van de geboorte.

Muskusboktor - Aromia moschata

Onlangs in de maand juni was ik weer eens gezellig met een natuurwandeling in de heemtuin van de Natuur en vogelwacht Alblasserwaard wat ligt in het Alblasserbos -gemeente Molenlanden-Zuid Holland om te zien of er daar weer enige vlinders en bijen zouden zijn want de populatie zakt erg af en hier ontmoette ik de Muskusboktor -Aromia moschata. 

Deze boktor had ik al vele jaren niet meer gezien en vond het een leuke ontmoeting. Normaliter vind je hen op de wilgen maar de vlinderstruik vond deze ook wel interessant al had hij niet veel geduld om te stil te zitten maar het waaide die dag dat ik er was heel erg. Dat kan je in onderstaande filmpje wel zien die ik erbij zal zetten. Kort maar toch wel een mooie video waar je het insect toch even kan zien. De boktorren zijn ook een familie uit de orde van de kevers. Ook worden zij weleens wilgenboktor en rozenboktor genoemd.

Deze boktor leeft namelijk vooral op de wilg, vooral wilgen (Salix caprea), maar het is ook bekend van grijze wilg (S. cinerea) en brosse wilg (S. fragilis). Te zien voornamelijk in levend hout, maar ook in dode bomen of bomen die zijn afgestorven is deze soms wel te zien. De soort lijkt een voorliefde te hebben voor levende maar verzwakte wilgen. Ook voedt hij zich uitsluitend met de wondsappen van deze bomen. Maar ze zijn ook te zien op een andere waardboom of plant zoals ik deze dus al ontmoet had op een vlinderstruik.

Er bestaan verschillende soorten boktorren, maar niet elke soort boktor is schadelijk. De volwassen kever leeft hoofdzakelijk van stuifmeel, vaak op schermbloemige als berenklauw en engelwortel. Dus de boktor waar ik over schrijf zal echt geen schade toebrengen als je deze eens in huis zal vinden.

En om gelijk een vraag vast hier te beantwoorden die ik al op mijn filmpje ontving op mijn YouTube kanaal of deze muskusboktor het ook was die hout in huis aantast dan kan ik je zeggen dat dit niet zo is. 

Het is wellicht de huisboktor die meubels en etcetera kan aantasten. Dat is gewis een soort boktor die houten voorwerpen aantast en dat is een drooghoutboorder, - De huisboktor (Hylotrupes bajulus) - die de voorkeur geeft aan naaldhout, zoals grenen en vuren. Als men het lakt is er minder kans dat ze er aan zullen knagen.

Belangrijker is het om de larve van deze boktor te herkennen, want het is niet de boktor zelf, maar de boktor larven die het hout aantasten. Een boktorlarve is crème van kleur, wordt zo’n 30 millimeter groot en heeft een geringd lichaampje. Om zich te voeden, knaagt de larve van de boktor zich een weg door de houten voorwerpen. Op deze manier verzwakken complete houten constructies, waarvan er niets overblijft als er niks aan de boktor wordt gedaan.

De Huisboktor leeft alleen in nieuw, onbehandeld hout. Als je gaatjes ziet kan je er van op aan dat je ze hebt. De larven die na enkele weken hieruit komen, eten zich in het hout en creëren op die manier een gangenstelsel door het hout. Het diertje is zo’n 10 tot 25 mm lang en is bruinzwart van kleur. Daarnaast kunt u deze soort Boktor herkennen aan de 2 grijskleurige vlekken op zijn dekschild. De vrouwelijke torren zijn te herkennen aan een legboor. Het insect heeft zeer lange voelsprieten. Helaas kan ik je geen foto tonen want dit insect heb ik nog niet ontmoet. Maar op het internet vind je vast meer informatie als je op de naam gaat zoeken.

Deze vraag beneden is ook aan mij gesteld per email van een volger en lezer-ook hier beantwoord- en men dacht dus ook dat de Muskusboktor op het dennenhout zit maar ook dat is een ander soort.

Die boktorren die op het dennenhout zitten is ook een andere soort boktor en dat zijn weer de Nathoutboorders oftewel de Sparrenboktor (monochamus sutor) Deze soort Boktor komt vooral voor in naaldbomen. Dit is ook al aan de naam te zien. U kunt deze Boktor herkennen aan zijn 15 tot 24 mm lange lichaam en zwarte kleur. Op zijn dekschild heeft hij bruine/goudkleurige vlekjes. De boorgangen zijn ovaal en plat en er is geen boormeel te vinden in de gangen.

De muskus boktor (Aromia moschata)- Linnaeus, 1758 die ik had ontmoet is een Euraziatische soort boktor die behoort tot de subfamilie Cerambycinae, stam Callichromatini. Andere benamingen die deze boktor heeft zijn ook de wilgenboktor of de rozenboktor.

Deze boktor kan tot wel 3,5 cm lang worden. Dat hij een veel grotere indruk maakt komt door de zeer lange en vrij dikke tasters. Deze tasters zijn duidelijk gesegmenteerd en ieder segment heeft een verdikt, knoopachtig uiteinde. Bij het mannetje zijn de tasters langer dan zijn lichaam, bij het vrouwtje ongeveer even lang.

De kleur van de dieren is zwart-groen tot metaalachtig blauw met een goudachtige glans. Op de achterzijde van het borststuk zit een geurklier. Als de kever wordt verstoord, scheidt hij hiermee een krachtige muskusgeur af. vergelijkbaar met die van zwarte beuk -Cerambyx scopoli Aan deze geur heeft de kever dan ook zijn naam te danken.

De naam heeft deze kever te danken aan een sterke muskusachtige geur, die wordt afgescheiden die wordt afgegeven door geurklieren aan de achterborst en bij verstoring zal je dit kunnen ruiken. Hierom werd hij in het verleden ook gebruikt om een aroma aan sigarenkistjes te geven. Maar ook werd deze geuren vroeger gebruikt om pijptabak te parfumeren. En wellicht voor meer dingen. Nu wordt deze stof synthetisch gemaakt.

Alleen in juni, juli en augustus is de volwassen kever te zien, de larve leeft in en van levend wilgenhout, slechts zelden wordt de larve ook wel in andere boomsoorten aangetroffen als de els of de populier. Na twee tot drie jaar vindt verpopping plaats, al zijn er ook gevallen bekend van een vierjarig larve stadium en enige tijd later komt de boktor tevoorschijn. Als er te veel larven in een enkele boom zouden leven kan, dan bestaat wel de kans dat deze afsterven.

De koppeling duurt enkele uren en vindt meestal plaats op de grotere takken van de gastheer boom. Vrouwtjes hebben gemiddeld ongeveer 50 eieren in de eierstokken en selecteren meestal de steel of basis van grote takken om te leggen. Ze knaagt aan een gat in de schors, vaak waar andere insecten al aan hebben geknaagd of geboord en een of meer eieren worden gelegd. De larve ondergaat ten minste vijf fasen en de eerste drie leven tussen schors en hout, maar vervolgens boort de larve in de sappen waar hij geleidelijk aan een 30-40 centimeter lange doorgang knaagt. De ontwikkeling duurt 2-3 jaar, en de volwassen larve knaagt aan onder de schors, waar hij ca. 10 cm lange gang die zich uitstrekt in een kamer die is "bekleed" met knaagdieren. Dit is waar de verpopping plaatsvindt in mei-juni.

De volwassen vrouwtje boktor legt dus best wel veel eitjes, zo’n tweehonderd in die paar weken dat de volwassen boktor leeft. De larven die na enkele weken hieruit komen, eten zich in het hout en creëren op die manier een gangenstelsel door het hout. Ze blijven zich voeden met het hout totdat de larve volgroeid is en gaat verpoppen. De volwassen kevers arriveren dan weer in juli-augustus.

De boktor is een kever van 8-25 mm lang. Het mannetje is duidelijk kleiner dan het vrouwtje. Wil je het verschil zien of het een mannetje of vrouwtje is dan moet je naar de sprietlid kijken. is deze kort en stomp dan is het een vrouwtje.

De voorkeuren van habitats van de Aromia moschata zijn oorspronkelijk vochtige gebieden met oude wilgen, populieren en elzen, zoals naaldhout, beek- en rivierweiden maar ook in parken en tuinen kunnen zij gevonden worden.

De mooie muskusboktor zou in populatie van Nederland wel sterk achteruit gaan doordat veel wilgen verdwijnen door vele droge periodes. Maar dan mogen ze rustig in de mooie Alblasserwaard en het Alblasserbos komen want hier zal je best nog veel wilgen zien. En ook in de Biesbosch zijn er genoeg wilgen waar de muskusboktor ook zijn habitat kan hebben. Men zou ze ook eens meer moeten planten elders, zodat insecten die van deze wilg houden er wellicht dan ook weer terug zullen keren. En komt er dan wellicht een dag dat je dan ook de muskusboktor bij jou in de buurt kan tegen komen. Want het is een prachtig insect. Heb jij hen al eens ontmoet? En waar heb jij hem gezien?

Fotografie en video © 2019 Tine de Jong

Informatie o.a uit mijn vele natuurboeken

ontmoet deze mooie boktor in kort filmpje van mij - muskusboktor- Aromia moschata