Over bomen heb ik al meer gechreven omdat ik veel van bomen houdt. En nu wil ik hier eens over de wortels hebben en wat hun functies zijn. Bomen zijn best interessant en dat ik van bomen houdt is vast wel bekend daar ik al veel hier over hen heeft geschreven maar ook op mijn andere persoonlijke blog: Gedichten en verhalen uit het leven- voorheen droeg het een andere naam. Maar bomen zijn mijn vrienden en zijn soms ook net als de mens. Want zij hebben net als wij levenswortels maar dan elk op een eigen manier.
Zoals je wel weet groeien de wortels van bomen onderin de grond. Maar er zijn er ook die dit boven de grond doen als er onder te weinig ruimte is en dan zie je ook de wortels boven de grond zich verspreiden. (Zie de 1e foto boven) En zij kunnen ook heel lang wezen of heel diep zitten onder de grond. Zolang zij maar ruimte hebben om te groeien zullen zij dit ook doen. Dus het grootste belangrijke gedeelte van de boom zie jij meestal niet want dat zit onder de grond, en hoe groter de kruin des te groter is dan ook het wortelstelsel.
Zoals je wel weet groeien de wortels van bomen onderin de grond. Maar er zijn er ook die dit boven de grond doen als er onder te weinig ruimte is en dan zie je ook de wortels boven de grond zich verspreiden. (Zie de 1e foto boven) En zij kunnen ook heel lang wezen of heel diep zitten onder de grond. Zolang zij maar ruimte hebben om te groeien zullen zij dit ook doen. Dus het grootste belangrijke gedeelte van de boom zie jij meestal niet want dat zit onder de grond, en hoe groter de kruin des te groter is dan ook het wortelstelsel.
Maar een grote kruin heeft ook veel voedsel nodig om te blijven groeien en de wortels zorgen er dan voor dat er voldoende voedsel naar boven komt zodat de boom stevig blijft staan. Zonder wortels zou een boom heel gemakkelijk kunnen omwaaien of omvallen. En als een boom zwak is zal deze wel snel omwaaien maar met een zware storm kan het evenwel gebeuren dat een boom omvalt als het wortelstelsel niet sterk genoeg meer is door gebrek aan voedsel. Soms is de grond zo droog dat de boomwortels niet meer aan hun voedsel kunnen komen maar ook kan het gebeuren dat wortels zo beschadigd zijn dat het voeden ook niet meer lukt en dan sterven zij ook af en heel langzaam sterft dan de boom. Zie deze foto van een omgewaaide boom en zijn wortels beneden.
De bodem verzuring en onze klimaatverandering wat nu veel van toepassing is kunnen ook heel grote invloeden hebben op de beschikbaarheid van water en andere voedingstoffen voor de bomen. Bomen hebben daarom wellicht ook andere strategieƫn om water en voedingstoffen snel op te kunnen nemen, wanneer de wortellengte of worteldikte wordt beperkt. Dikke of sterk vertakte haarwortels vereisen dus wellicht ook meer energie per eenheid worteloppervlak dan lange, dunne wortels, maar zijn mogelijk beter in staat om een dichte bodem door te gaan wortelen.
Door die boomwortels wordt dus al het water en het voedsel naar boven gehaald. En dat water gaat dan via de wortels door naar de stam en ook naar de takken en de bladeren. Al die wortels zitten in een wortelstelsel. En in dat wortelstelsel zitten wel een paar honderd wortels. Zo een wortelstelsel is van alle bomen wel uniek. Maar weet jij trouwens uit hoeveel onderdelen de wortels eigenlijk bestaan? Als je het niet weet dan schrijf ik dit maar even erbij want het is ook wel best leerzaam. Zelfs ik heb weer wat bij geleerd over de bomen wat ik ook nog niet wist, toen ik een mooi bomenboek uit mijn verzameling natuurboeken las. Je bent nooit te oud om te leren toch?? En door lezen kom je ook veel te weten.
Het bestaat namelijk uit 4 onderdelen: de wortel, zijwortel, wortelmutsje en de wortelharen. De wortelharen zijn lange, buisvormige structuren, die bijna loodrecht op de wortel staan en 5 - 17 micrometer in doorsnee en 80 - 1500 micrometer lang zijn. Ze hebben maar een beperkte levensduur en worden meestal niet ouder dan 3 - 9 dagen. Ze zijn dan ook meestal alleen bij de punt van een groeiende wortel te vinden.
Naalden van andere boomsoorten verdampen weinig water, En daarom behouden de naaldbomen ook de naalden in de winter, en zij blijven tevens ook de gehele winter mooi groen. Dat heb je vast wel eens gezien bij een boswandeling. Naaldbomen verliezen het hele jaar door wel hun naalden. Maar ze doen dat zo, dat ze nooit helemaal kaal worden. Best wel knap dat zij exact weten wat ze moeten doen om hun mooie groen te behouden. Zo bijzonder is onze bomenwereld eigenlijk dat bomen weten wat te doen om zichzelf te onderhouden om te overleven.
In het voorjaar met de Lente komt de groei ook weer mooi op gang. Bomen groeien in het voorjaar ook wel het hardst. De knoppen krijgen dan weer voedsel en dan gaan zij weer open en er komen weer nieuwe bladeren of vruchten uit. Sommige bomen beginnen dan dus te bloeien en hun takken worden dan ook weer wat langer. Sommige knoppen zijn heel klein, maar anderen weer best heel groot zoals die van een kastanjeboom.
Door die boomwortels wordt dus al het water en het voedsel naar boven gehaald. En dat water gaat dan via de wortels door naar de stam en ook naar de takken en de bladeren. Al die wortels zitten in een wortelstelsel. En in dat wortelstelsel zitten wel een paar honderd wortels. Zo een wortelstelsel is van alle bomen wel uniek. Maar weet jij trouwens uit hoeveel onderdelen de wortels eigenlijk bestaan? Als je het niet weet dan schrijf ik dit maar even erbij want het is ook wel best leerzaam. Zelfs ik heb weer wat bij geleerd over de bomen wat ik ook nog niet wist, toen ik een mooi bomenboek uit mijn verzameling natuurboeken las. Je bent nooit te oud om te leren toch?? En door lezen kom je ook veel te weten.
Het bestaat namelijk uit 4 onderdelen: de wortel, zijwortel, wortelmutsje en de wortelharen. De wortelharen zijn lange, buisvormige structuren, die bijna loodrecht op de wortel staan en 5 - 17 micrometer in doorsnee en 80 - 1500 micrometer lang zijn. Ze hebben maar een beperkte levensduur en worden meestal niet ouder dan 3 - 9 dagen. Ze zijn dan ook meestal alleen bij de punt van een groeiende wortel te vinden.
Naalden van andere boomsoorten verdampen weinig water, En daarom behouden de naaldbomen ook de naalden in de winter, en zij blijven tevens ook de gehele winter mooi groen. Dat heb je vast wel eens gezien bij een boswandeling. Naaldbomen verliezen het hele jaar door wel hun naalden. Maar ze doen dat zo, dat ze nooit helemaal kaal worden. Best wel knap dat zij exact weten wat ze moeten doen om hun mooie groen te behouden. Zo bijzonder is onze bomenwereld eigenlijk dat bomen weten wat te doen om zichzelf te onderhouden om te overleven.
In het voorjaar met de Lente komt de groei ook weer mooi op gang. Bomen groeien in het voorjaar ook wel het hardst. De knoppen krijgen dan weer voedsel en dan gaan zij weer open en er komen weer nieuwe bladeren of vruchten uit. Sommige bomen beginnen dan dus te bloeien en hun takken worden dan ook weer wat langer. Sommige knoppen zijn heel klein, maar anderen weer best heel groot zoals die van een kastanjeboom.
Een boom groeit zowel in de lengte maar ook in de breedte. En jaarlijks groeit er rondom de stam ook weer een nieuw laagje hout. De boom vormt dan relatief veel nieuw houtweefsel. Bij een gerooide boom kan je ook de jaarringen goed zien en dan weet jij ook hoe oud de boom is geworden. Je kunt er eigenlijk zijn levensverhaal van aflezen (gunstige en ongunstige groeiperioden). Het lichte hout heet voorjaarshout en het donkere hout weer zomerhout. Nog een mooie foto erbij voor jou die ik eens had genomen in het Alblasserbos in de mooie Alblasserwaard.
Het lichte hout wordt lentebos genoemd en het donkere hout weer zomerbos. In de winter kan het donker van kleur zijn en dan heet het winterhout. De wortels zijn jong maar het gezicht kan oud zijn en zo is het ook met ons mensen. Want wij hebben ook onze eigen wortels in het leven die jong van hart en oud door ons denken kunnen zijn. En als jij en anderen deze taal van de natuur kunnen begrijpen dan zijn wij allemaal als bomen en struiken. Kruip er eens dieper in dan zal jij het ook ervaren en zien.
In de herfst, als de dagen korter worden en het kouder wordt zuigen zij geen vocht meer op. De bladeren krijgen daardoor geen voedsel meer en de bladeren van bomen gaan ook verkleuren. Daarna laat de boom zijn bladeren vallen en de voedingsstoffen uit de bladeren komen zo weer in de grond terecht en lossen op in het grondwater. Het volgende jaar zuigt de boom het water weer op en gebruikt de voedingsstoffen om weer te groeien. Hier nog een foto erbij hoe je kan zien dat de bladeren gaan verkleuren:
In de herfst, als de dagen korter worden en het kouder wordt zuigen zij geen vocht meer op. De bladeren krijgen daardoor geen voedsel meer en de bladeren van bomen gaan ook verkleuren. Daarna laat de boom zijn bladeren vallen en de voedingsstoffen uit de bladeren komen zo weer in de grond terecht en lossen op in het grondwater. Het volgende jaar zuigt de boom het water weer op en gebruikt de voedingsstoffen om weer te groeien. Hier nog een foto erbij hoe je kan zien dat de bladeren gaan verkleuren:
Als de wortels het te koud vinden om water op te halen zoals zeker in de winter dan vallen de bladeren er ook af. Dit doen de bomen ook om hun voorraad op peil te houden en hun krachten te bewaren om door de winter heen te komen. Maar er zijn ook bomen die niet alleen maar met hun wortels drinken, maar het zelfs ook met hun bladeren doen. Water gaat dan ook via de bladeren naar de stam toe. En zo komt het water ook dus de boom weer binnen. Als ze alle voedingsstoffen er dan weer eruit hebben hebben gehaald verdampt het water weer.
Nu gaan we gaan nog dieper de wortels van de bomenwereld in, want nu weet je hoe bomen aan hun water komen. Maar wist jij dat er in het water ook belangrijke voedingstoffen voor hen inzit?? Wat je vast niet wist is dat er ook opgeloste zouten in zitten zoals: kalium, natrium, fosfaat en kalk, en deze zouten zijn niet alleen goede voedingsstoffen voor de bomen, maar ook voor de vele planten en struiken.
Van de koolstof en het water met de voedingsstoffen maakt de boom ook suikers aan. En al die suikers worden dan weer omgezet in zetmeel en eiwitten. Met het zetmeel bouwt de boom dan een energiereserve op en de eiwitten gebruikt de boom ook als bouwstoffen om nieuw hout en bast te gaan vormen. Maar om al die suikers te kunnen maken hebben bomen wel heel veel energie nodig. En dat ontvangen zij allen weer van licht maar vooral van het zonlicht.
De functie van de stam en de takken is dus ook heel belangrijk om dan zoveel mogelijk hun bladeren in het zonlicht te krijgen. En in een dicht bos krijg je dus dan ook vaak lange rechte stammen met weinig zijtakken en in een weiland of in een straat waar ze wat vrijer staan krijg je dan grote bomen met aan alle kanten takken want die vangen ook veel meer zon.
De functie van de stam en de takken is dus ook heel belangrijk om dan zoveel mogelijk hun bladeren in het zonlicht te krijgen. En in een dicht bos krijg je dus dan ook vaak lange rechte stammen met weinig zijtakken en in een weiland of in een straat waar ze wat vrijer staan krijg je dan grote bomen met aan alle kanten takken want die vangen ook veel meer zon.
Soms zie je daar ook wel dat menige wortels een straatsteen omhoog werpen omdat hun wortels maar blijven groeien en dan krijg je er best wel eens problemen ermee. Ook als een boom te dichtbij een huis zal staan of een schutting dan kunnen de wortels het ook gaan beschadigen. Boomwortels zijn heel sterk en niet zo gemakkelijk weg te halen. In het bos als een boom geen ruimte zal hebben doordat ze te dicht bij elkaar staan dan kan je dit wat je op de onderstaande foto ziet ook tegen komen:
Terwijl bomen hun eigen voedsel produceren maken ze daarbij ook een beetje afval wat ze ook weer kwijt moeten geraken. Bij het veranderen van water en koolstofdioxide in suiker blijft er nog een hoeveelheid zuurstof over. En deze laat de boom dan ontsnappen door dezelfde kleine gaatjes in de bladeren waarlangs ook koolstofdioxide op die manier naar binnen kwam.
En dit komt voor in de lucht en ook om je heen en zowel mensen als dieren maken koolstofdioxide aan. Wij doen dat als wij ademen maar dat wist je vast wel. Deze gaatjes zitten aan de onder en bovenkant van het blad en dat heet de huidmondjes. Als de huidmondjes openstaan, dan kan de koolstofdioxide het blad van de boom of plant instromen. Ook verlaat het water weer via de huidmondjes de boom of plant uit.
Een huidmondje wat niet met het blote oog is te zien bestaat eigenlijk uit twee sluitcellen. Als er veel water in de sluitcellen zit dan staan de huidmondjes open. Zit er weinig water in de sluitcellen van het huidmondje dan worden deze cellen een beetje slap en sluiten ze het huidmondje af. Er kunnen dan geen stoffen de plant -boomblad meer in of uit via de huidmondjes.
Dat ontsnapte zuurstof is afval voor de bomen maar voor ons erg handig, want wij hebben immers ook zuurstof nodig om te leven. In de lucht die we dan weer uitademen zit weer kooldioxide. En dat kunnen bomen en planten dan weer gebruiken om er weer zuurstof van te maken. Ja, de natuur is echt wel wonderbaarlijk te noemen. In elk seizoen kunnen wij veel van de bomen leren als je hen allen ook eens goed zal gaan bekijken bij een wandeling. Let maar op zijn vorm, de bast of op zijn takkengestel en de bladeren.
Nu weet je wat bomen doen om zo goed mogelijk te groeien maar bomen doen nog veel meer. Want bomen zijn ook goed voor het milieu. Want bomen houden ook koolstofdioxide vast. En wij produceren met zijn allen te veel koolstofdioxide met van alles en nog wat en dit draagt ook bij aan het broeikaseffect.
Een huidmondje wat niet met het blote oog is te zien bestaat eigenlijk uit twee sluitcellen. Als er veel water in de sluitcellen zit dan staan de huidmondjes open. Zit er weinig water in de sluitcellen van het huidmondje dan worden deze cellen een beetje slap en sluiten ze het huidmondje af. Er kunnen dan geen stoffen de plant -boomblad meer in of uit via de huidmondjes.
Dat ontsnapte zuurstof is afval voor de bomen maar voor ons erg handig, want wij hebben immers ook zuurstof nodig om te leven. In de lucht die we dan weer uitademen zit weer kooldioxide. En dat kunnen bomen en planten dan weer gebruiken om er weer zuurstof van te maken. Ja, de natuur is echt wel wonderbaarlijk te noemen. In elk seizoen kunnen wij veel van de bomen leren als je hen allen ook eens goed zal gaan bekijken bij een wandeling. Let maar op zijn vorm, de bast of op zijn takkengestel en de bladeren.
Nu weet je wat bomen doen om zo goed mogelijk te groeien maar bomen doen nog veel meer. Want bomen zijn ook goed voor het milieu. Want bomen houden ook koolstofdioxide vast. En wij produceren met zijn allen te veel koolstofdioxide met van alles en nog wat en dit draagt ook bij aan het broeikaseffect.
Een optie zal wezen om dan meer bossen te gaan aanleggen want zo kan men het broeikaseffect tegengaan, maar vele bomen zijn helaas geveld door de vele natuurrampen en daarbij komt het ook dat vele mensen ze weghalen als ze bijvoorbeeld ziek zullen wezen maar ook voor de industrie, wegenbouw of of om meer huizen te gaan bouwen en dat is helemaal niet goed voor wat ik eerder hier had geschreven.
Bomen worden ook vaak gebruikt door verschillende dieren, omdat ze daar hun nest in kunnen bouwen, of insecten die onder de schors kunnen kruipen. Want bomen zijn ook een belangrijke voedingsbron voor de vogels en eekhoorntjes en vele andere kleine zoogdiertjes. Roofdieren gebruiken de schors ook om hun nagels scherp te maken. Stel jij je eens voor als er geen bomen meer zullen zijn? Dan weet jij vast wel wat er gebeurd met de dieren en met ons.
Wat ook wel leuk is om te weten is dat bomen profiteren van mieren die op hun bladeren rondlopen. De beestjes eten andere insecten die schadelijk kunnen zijn voor een boom. Deense onderzoekers ontdekten dat mieren nog een nuttige functie hebben: ze voeden bomen met de uitwerpselen die ze achterlaten op de bladeren. De poep en urine van mieren bevatten aminozuren en ureum. Dat zijn meststoffen die ook door telers worden gebruikt om planten te besproeien. Bomen die worden bezocht door mieren blijken een grotere kruin te hebben dan bomen zonder mieren.
Wist jij trouwens dat bomen ook elkaar kunnen waarschuwen als er gevaar is?
Wanneer een boom wordt aangevreten door insecten of zoogdieren, stuurt hij een vies smakend gif stofje naar z’n bladeren. Tegelijkertijd waarschuwt de boom door verspreiding van gas de andere bomen voor het gevaar. Dan kunnen die bomen hun sapstroom terugtrekken om daardoor minder kwetsbaar te zijn.
Dit was mijn schrijven over de wortels van de bomen en hun voedsel en wellicht vond je dit ook weleens leuk om te weten en het te lezen.
We kunnen veel van bomen leren: ze zijn altijd geaard, maar stoppen nooit in de hemel.
Bedankt voor je bezoek en ik vind het altijd erg leuk als je een reactie achter zal laten over de woorden of columns. Kom eens wat vaker langs om te lezen want op dit blog zal je echt veel natuur weetjes ontmoeten.
Bomen worden ook vaak gebruikt door verschillende dieren, omdat ze daar hun nest in kunnen bouwen, of insecten die onder de schors kunnen kruipen. Want bomen zijn ook een belangrijke voedingsbron voor de vogels en eekhoorntjes en vele andere kleine zoogdiertjes. Roofdieren gebruiken de schors ook om hun nagels scherp te maken. Stel jij je eens voor als er geen bomen meer zullen zijn? Dan weet jij vast wel wat er gebeurd met de dieren en met ons.
Wat ook wel leuk is om te weten is dat bomen profiteren van mieren die op hun bladeren rondlopen. De beestjes eten andere insecten die schadelijk kunnen zijn voor een boom. Deense onderzoekers ontdekten dat mieren nog een nuttige functie hebben: ze voeden bomen met de uitwerpselen die ze achterlaten op de bladeren. De poep en urine van mieren bevatten aminozuren en ureum. Dat zijn meststoffen die ook door telers worden gebruikt om planten te besproeien. Bomen die worden bezocht door mieren blijken een grotere kruin te hebben dan bomen zonder mieren.
Wist jij trouwens dat bomen ook elkaar kunnen waarschuwen als er gevaar is?
Wanneer een boom wordt aangevreten door insecten of zoogdieren, stuurt hij een vies smakend gif stofje naar z’n bladeren. Tegelijkertijd waarschuwt de boom door verspreiding van gas de andere bomen voor het gevaar. Dan kunnen die bomen hun sapstroom terugtrekken om daardoor minder kwetsbaar te zijn.
Dit was mijn schrijven over de wortels van de bomen en hun voedsel en wellicht vond je dit ook weleens leuk om te weten en het te lezen.
We kunnen veel van bomen leren: ze zijn altijd geaard, maar stoppen nooit in de hemel.
Bedankt voor je bezoek en ik vind het altijd erg leuk als je een reactie achter zal laten over de woorden of columns. Kom eens wat vaker langs om te lezen want op dit blog zal je echt veel natuur weetjes ontmoeten.
En wees ook welkom op mijn persoonlijke website want aldaar vind jij ook heel veel weetjes over de bomen waaronder deze. Klik op de blauwe link: bomen-hebben-functies en ook een mooie film van mijzelf eronder.
En ook daar kan je ook eens onder de video op de labels klikken. Want daar staan veel mooie woorden ook voor jou. Alvast bedankt namens mij, Tine voor je bezoek en ik vind het altijd erg leuk als je eens een reactie achter zal laten over mijn schrijven. Want hoe jij het ook wend of keert gelijken wij ook op de bomen want we hebben ook onze eigen wortels in het leven.
Natuurgroetjes © 2019 Tine de Jong
Foto 1 is gemaakt door mijn wandelmaatje
foto 2, 3, 4 fotografie van mijzelf
Info uit mijn vele bomenboeken van diverse auteurs. Met mijn dank voor hun bijdrage
Klein nawoord
Probeer ook de zoekhoek eens uit op de homepage -rechtsboven of de labels onder de film. Want dan zal je ook veel woorden ontmoeten.
Als je geen website U.R.l heeft, vul dan alleen je naam in en laat de andere regel open. Bericht zetten en dan wellicht een puzzeltje voor de spam-niet altijd en dan klikken op Submit. Als je anoniem wilt reageren zet dan wel je naam aan het einde van je bericht want Anonieme reacties worden niet geplaatst.
Weet jij dat bomen ook helpen om een gezonde bodem te creƫren?
Zie deze video documentaire wat echt heel interessant is voor jou.
Onder aan de film rechts zie jij een klein wit vlakje - 1e en dat is de vertaalknop.
Film van: A Tree A Day- How Trees Help Create Healthy Soil
